Psychology of stress WPS-PS-PSTRC

Celem zajęć jest zapoznanie studentów z teoretycznymi podstawami psychologii stresu, identyfikacja i klasyfikacją źródeł stresu, oraz
poznanie narzędzi diagnostycznych stosowanych w psychologii stresu.
Zakres tematyczny:
Z. 1. Wprowadzenie: organizacja zajęć, warunki zaliczenia przedmiotu.
Z. 2-4. Podstawowe pojęcia i koncepcji stresu. Biologiczne koncepcje stresu (homeostazy, Selye'go). Medyczne koncepcje stresu (salutogenetyczna, psychosomatyczne, stresowych zdarzeń życiowych, kryzysów życiowych, dezintegracji pozytywnej). Psychologiczne koncepcje stresu (frustracji, napięcia emocjonalnego, percepcji zagrożenia, transakcyjna, zachowania zasobów). Koncepcje stresu polskich psychologów (Tomaszewskiego, Tyszkowej, Reykowskiego, Terelaka, Sęk, Bieli, Marka).
Z. 5. Charakterystyka źródeł stresu. Metody pomiaru i ograniczanie negatywnych skutków stresu. Fizyczne i chronobiologiczne źródła stresu.
Psychologiczne źródła stresu. Organizacyjne źródła stresu. Wybrane metody pomiaru stresu.
Z. 6. Wpływ stresu na funkcjonowanie człowieka. Bezpośrednie reakcje człowieka na stres (zmiany fizyczne, emocjonalne, behawioralne, kognitywne aspekty). Reakcje na stres chroniczny. Stres a zdrowie.
Z. 7. Stres psychologiczny: wybrane metody pomiaru. Kwestionariusz Poczucia Stresu KPS. Skala Odczuwanego Stresu – PSS-10.
Z. 8-9. Radzenie sobie ze stresem. Efektywność i koszty radzenia sobie. Pojęcie i funkcje radzenia sobie ze stresem. Kontrowersje wokół pojęć.
Proces radzenia sobie ze stresem. Strategie radzenia sobie ze stresem.
Styl radzenia sobie ze stresem. Skuteczność radzenia sobie ze stresem.
Uwarunkowania radzenia sobie ze stresem.
Z. 10. Metody pomiaru radzenia sobie ze stresem. Kwestionariusz Radzenia Sobie w Sytuacjach Stresowych – CISS. Wielowymiarowy Inwentarz do pomiaru radzenia sobie ze stresem – COPE.
Z. 11-12. Modyfikatory radzenia sobie ze stresem. Właściwości osoby i sytuacji jako wyznaczniki sposobu radzenia sobie. Osobowość i style radzenia sobie ze stresem jako modyfikatory procesu stresowego. Temperament jako czynnik modyfikujący proces stresowy. Prężność osobowości i jej rola w procesach radzenia sobie ze stresem. Rola technik relaksacyjnych.
Z.13. Stres zawodowy. Teorie stresu zawodowego (Coxa, Harrisona, Kalimo, Weroński model, Karaska, Siegrista, Hobfolla, kompensowania napięcia DISC).
Wypalenie zawodowe. Czynniki osobowościowe i sytuacyjne usposabiające i zapobiegające wypaleniu.
Z. 14. Stres traumatyczny i zespół potraumatyczny. Zespół ostrego stresu (ASD). Charakterystyka zespołu stresu potraumatycznego (PTSD). Narzędzia badające skutki PTSD.
Z. 15. Kolokwium.

Terelak, J.F. (2017). Stres życia: Perspektywa psychologiczna. Warszawa: Wyd. Naukowe UKSW.Terelak, J. F. (2001). Psychologia stresu. Bydgoszcz: Oficyna Wydawnicza Branta.
Terelak, J.F. (2008). Człowiek i stres. Koncepcje – źródła – reakcje – radzenie sobie – modyfikatory. Bydgoszcz-Warszawa: Oficyna Wydawnicza Branta.
Heszen-Niejodek, I. (2014). Psychologia stresu. Korzystne i niekorzystne skutki stresu życiowego. Warszawa, PWN
Heszen-Niejodek i Z. Ratajczak (red.) (2000). Człowiek w sytuacji stresu. Problemy teoretyczne i metodologiczne. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Aldwin, C.M. (2007). Stress, Coping, and Development. An integrative perspective. New York-London: The Guilford Press.
Juczyński, Z. (2012) Narzȩdzia pomiaru w promocji i psychologii zdrowia. Pracownia testów psychologicznych PTP.
Łosiak, W. (2008). Psychologia stresu. Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.
Ogińska-Bulik, N., Juczyński, Z. (2008). Osobowość, stres a zdrowie. Warszawa: Difin.
Selye, H. (1977). Stres okiełznany. Warszawa: PIW.
Aldwin, C.M. (2007). Stress, Coping, and Development. An integrative perspective. New York-London: The Guilford Press.
Lazarus, R. S. (1991). Emotion and adaptation. New York: Oxford University Press.
Lazarus, R. S. (1999). Stress and emotions: a new synthesis. New York: Springer Publishing Company.

Warunki uzyskania zaliczenia:
-obecność i aktywny udział w ćwiczeniach (dopuszczalne 2 nieobecności),
-wygłoszenie referatu (prezentacji) na wybrany temat,
-kolokwium (próg zaliczenia – 60%).