Teologia i egzegeza Metodego z Olimpu WT-DTE-TCMO

1. Student wie:
- zna życiorys Metodego z Olimpu oraz tytuły i tematykę jego dzieł.
- charakteryzuje epokę, w której żył i jej główne debaty teologiczne
- zna historię recepcji i treść trzech jego najważniejszych dzieł: Symposium, De libero arbitrio i De resurrectione
- opisuje wybrane zagadnienia teologiczne obecne w dziełach Metodego z Olimpu: stworzenie świata i człowieka, rozumienie sensu historii, wolna wola człowieka, zbawienie w Chrystusie, zmartwychwstanie umarłych, ideał czystości i dziewictwa;
- zna metody egzegetyczne stosowane przez Metodego z Olimpu i potrafi wskazać przykłady ich zastosowania
- wyjaśnia teologiczną zależność Metodego (od Justyna, Ireneusza i Orygenesa)
- opisuje wpływ Metodego na późniejszą myśl chrześcijańską.
2. Student potrafi:
- poddać teologicznej analizie treść wybranych passusów dzieł Metodego
- wskazać rodzaj stosowanej egzegezy tekstów biblijnych
- identyfikować ukryte filozoficzne założenia teologicznych wypowiedzi Metodego
- porównywać stanowisko Metodego z innymi pisarzami wczesnochrześcijańskimi (Ireneuszem, Orygenesem, Bazylim z Ancyry, Grzegorzem z Nyssy)

TMA_W01 Student wykazuje pogłębioną wiedzę o teologii i egzegezie Metodego z Olimpu

TMA_W03 Student posługuje się terminologią właściwą dla teologii i egzegezy Metodego z Olimpu;
TMA_W04 Student przedstawia i omawia zasady jakimi posługiwał się Metody z Olimpu podczas interpretacji tekstów biblijnych;

TMA_W07 Student wykazuje uporządkowaną, pogłębioną wiedzę z zakresu teologii biblijnej w twórczości Metodego z Olimpu;
TMA_W08 Student wykazuje uporządkowaną, pogłębioną wiedzę z zakresu teologii systematycznej w twórczości Metodego z Olimpu;

TMA_W13 Student podaje przykłady powiązania treści teologicznych z innymi dziedzinami nauki (filozofia, medycyna etc.) w dziełach Metodego z Olimpu

TMA_W24 Student wydobywa z nauki Kościoła treści korelujące z myślą teologiczną Metodego z Olimpu

TMA_W27 Student wskazuje kluczowe greckie terminy teologiczne, występujące w dziełach Metodego z Olimpu

TMA_U01
Student dobiera źródła do poznania teologii Metodego z Olimpu oraz wskazuje metody właściwe do analizy jego pism;

TMA_U02 Student posługuje się w badaniach nad twórczością Metodego z Olimpu metodologią właściwą dla nauk teologicznych;

TMA_U03 Student dokonuje krytycznej analizy wskazanych treści z zakresu teologii biblijnej, w dziełach Metodego z Olimpu;
TMA_U04 Student dokonuje krytycznej analizy wskazanych treści z zakresu teologii systematycznej, w dziełach Metodego z Olimpu;

TMA_U06 Student twórczo prezentuje posiadaną wiedzę o teologii Metodego z Olimpu w ramach autorskich opracowań naukowych lub pomocy dydaktycznych;

TMA_U08 Student przedstawia zdobytą wiedzę o teologii Metodego z Olimpu z zastosowaniem nowoczesnych technologii informacyjno-komunikacyjnych;

TMA_U11 Student posługuje się dostępnymi metodami i narzędziami interpretacji tekstów teologicznych Metodego z Olimpu;

TMA_U15 Student przygotowuje i prezentuje różne wypowiedzi (pisemne i ustne) o Metodym z Olimpu w
języku polskim i wybranym języku obcym
TMA_U16 Student prezentuje pogłębioną wiedzę teologiczną o myśli Metodego z Olimpu posługując się specjalistyczną terminologią, obecną w jego dziełach;
TMA_U17 Student wyraża złożone zagadnienia teologiczne, oparte na myśli Metodego z Olimpu, w języku zrozumiałym dla odbiorcy;
TMA_U22 Student korzysta z obcojęzycznych źródeł (naukowych opracowań o Metodym z Olimpu) i posługuje się terminologią teologiczną w językach obcych;

TMA_K01 Student krytycznie odnosi się do zebranych źródeł teologicznych o Metodym z Olimpu w ramach wypowiedzi i autorskich opracowań naukowych;

TMA_K03 Student w wyrażanych opiniach o życiu i teologii Metodego z Olimpu wzmacnia swe stanowisko odwołując się do innych nauk;
TMA_K04 Student potwierdza słuszność swych opinii o myśli Metodego z Olimpu powołując się na oficjalne nauczanie Kościoła
TMA_K05 Student w ocenie myśli teologicznej Metodego z Olimpu odwołuje się do komentarzy ekspertów z poszczególnych specjalności teologicznych i kościelnych komisji

Ocena pracy pisemnej (prezentacji) oraz końcowa ocena z kolokwium ustnego na podstawie przedstawionych tez.

1. Aktywny udział w wykładach (obecność, udział w dyskusjach) – 20%
2. Samodzielna praca pisemna (prezentacja) śródsemestralna, przesłana do wykładowcy i - po zaakceptowaniu przez niego i naniesionych poprawkach - przedstawiona grupie wykładowej podczas publicznego wystąpienia w trakcie trwania semestru; tematyka pracy: analiza teologiczno-egzegetyczna wybranego zagadnienia z dzieł Metodego z Olimpu – 30%
3. Egzamin końcowy ustny na podstawie tez egzaminacyjnych – 50%.

Możliwa jest 1 nieobecność nieusprawiedliwiona na zajęciach. Jeśli ilość nieobecności na wykładach (w tym usprawiedliwionych przez lekarza) będzie większa niż 5, w celu zaliczenia przedmiotu Student będzie zobowiązany do wykonania dodatkowej osobistej pracy pisemnej na temat wskazany przez Wykładowcę.

Na ocenę bardzo dobrą: Bardzo dobra ocena prezentacji śródsemestralnej i pogłębiona odpowiedź na wszystkie tezy egzaminu ogólnego.
Na ocenę dobrą: Dobra ocena prezentacji i pogłębiona odpowiedź na 6 tez egzaminu ogólnego.
Na ocenę dostateczną: Dobra ocena prezentacji i pogłębiona odpowiedź na 4 tezy egzaminu ogólnego.

Tezy ogólne na egzamin:
1. Życiorys Metodego i trudności związane z jego rekonstrukcją.
2. Ogólne omówienie „Uczty”: charakterystyka treści mów 10 dziewic (główne tematy teologiczne i egzegetyczne).
3. Egzegeza biblijna Rdz 1-3 w pierwszych trzech mowach „Uczty” i w dziele „O zmartwychwstaniu”.
4. Znaczenie chrztu, życia ascetyczno-duchowego i pokuty dla człowieka w dziełach Metodego z Olimpu.
5. Antropologia teologiczna Metodego z Olimpu (porównanie myśli Autora w różnych dziełach).
6. Problem zła i wolnej woli w ujęciu Metodego z Olimpu (porównanie myśli Autora w różnych dziełach).
7. Ogólna charakterystyka dzieła „O zmartwychwstaniu” (główne tematy teologiczne i egzegetyczne).
8. Kontekst historyczno-kulturowy koncepcji zmartwychwstania ciała u Metodego z Olimpu.

Lektura obowiązkowa:
Źródła:
Metody z Olimpu: O zmartwychwstaniu (albo: Aglaofon), red. i tłum. M. Mejzner, PSP 87, Wyd. UKSW, Warszawa 2023.
Metody z Olimpu, Uczta, w: Pierwsze pisma greckie o dziewictwie, red. J. Naumowicz, tłum. S. Kalinkowski, Źródła Monastyczne 16, Tyniec - Kraków 1997, s. 127-253.

Literatura przedmiotu
Mejzner Mirosław, Wstęp: Metody z Olimpu, O zmartwychwstaniu (albo: Aglaofon), PSP 87, Wyd. UKSW, Warszawa 2023, s. 11-46.
Mejzner Mirosław, Metody z Olimpu i jego koncepcja wolnej woli, „Kultura – Media – Teologia” 2016 nr 27, s. 58-74.
Mejzner Mirosław, Pragnienie piękna. Od platońskiego erosa do metodiańskiej hagneia (czystości), „Communio” 28 (2008) nr 4, s. 19-31.
Mejzner Mirosław, Undem malum? w „De autexusio” Metodego z Olimpu, „Biblica et Patristica Thoruniensia” 10 (2017) 1, s. 101-118.
Mejzner Mirosław, Wartość dziewictwa w pismach Metodego z Olimpu i Bazylego z Ancyry, e-Patrologos 1/2 (2015), s. 34-46.
Mejzner Mirosław, Zapomniany nauczyciel wiary. Studium historyczno-teologiczne nad postacią Metodego z Olimpu, „Teologia patrystyczna” 9 (2012), s. 23-40.
Naumowicz Józef, Wstęp: «Uczta», w: Pierwsze pisma greckie o dziewictwie, Źródła Monastyczne 16, Tyniec - Kraków 1997, s. 113-122.

Lektura pomocnicza
Źródła
Metody z Olimpu, Il libero arbitrio, red. i tłum. włoskie R. Franchi, Letture Cristiane del Primo Millennio 53, Milano 2015.

Literatura przedmiotu
Bracht K., Vollkommenheit und Vollendung. Zur Anthropologie des Methodius von Olympus, Studien und Texte zu Antike und Christentum 2, Tübingen 1999.
Franchi R., Introduzione, w: Franchi R. (red.), Metodio d’Olimpo: Il libero arbitrio, Letture Cristiane del Primo Millennio 53, Milano 2015, s. 7-149.
Mejzner M., Duszpasterskie motywacje „De resurrectione” Metodego z Olimpu, w: Szczur P. (red.), Problemy duszpasterskie starożytnego Kościoła, Polihymnia, Lublin 2009, s. 25-47.
Mejzner M., Fizjologia i rozrodczość kobiety w pismach Metodego z Olimpu i Ambrożego z Mediolanu, „Vox Patrum” 36 (2016) t. 66, s. 103-126.
Mejzner M., Koncepcja nieśmiertelności człowieka w argumentacji rezurekcyjnej Metodego z Olimpu, „Vox Patrum” 35 (2015) t. 63, s. 47-61.
Mejzner M., Ludzkie ciało i nieśmiertelność. Wybrane przykłady z argumentacji Metodego z Olimpu o zmartwychwstaniu (De resurrectione II,19-25), „Vox Patrum” 28 (2008) t. 52/1, s. 635-646.
Mejzner M., Methodius: millenarist or anti-millenarist?, w: Bracht K. (red.), Methodius of Olympus. State of the art and new perspectives, Textes und Untersuchungen, Berlin: De Gruyter 2017, s. 63-84.
Mejzner M., Patrystyczna egzegeza „odzienia ze skór” (Rdz 3,21), „Collectanea Theologica” 83 (2013) 4, s. 157-173.
Patterson L. G., Methodius of Olympus. Divine Sovereignty, Human Freedom, and Life in Christ, Washington 1997.
Paverd van de F., “Confession” (exagoreusis) and “Penance” (exomologesis) in “De lepra” of Methodius of Olympus, in OCP 44 (1978) 309-341 e OCP 45 (1979) 45-74.
Paverd van de F., “Paenitentia secunda” in Methodius of Olympus, in Aug 18 (1978) 459-485.
Prinzivalli E., L’esegesi biblica di Metodio di Olimpo, SEA 21, Roma 1985.

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

• Strona przedmiotu WT-DTE-TCMO w USOSweb