Bankowość centralna WP-PRZ-mon-bc

http://www.wpia.uksw.edu.pl

Treści merytoryczne przedmiotu obejmują zagadnienia związane z zasadami funkcjonowania, realizacją celów, funkcji i zadań banku centralnego – ze szczególnym uwzględnieniem instytucji funkcjonujących w Polsce. Analizie zostaną poddane w szczególności zagadnienia:
1. Przyczyny i okoliczności powoływania pierwszych banków centralnych - omówienie na przykładach.
2. Prezentacja instytucji pełniących funkcje centralnego banku państwa w Polsce w latach 1828-1945 (Bank Polski, Polska Krajowa Kasa Pożyczkowa, Bank Polski S.A., Bank Emisyjny w Polsce).
3. Narodowy Bank Polski (1945-1997). Zasady funkcjonowania. Kierunki zmian w dziedzinie bankowości centralnej - do czasu uchwalenia obecnie obowiązującej ustawy o NBP.
4. Narodowy Bank Polski - forma instytucjonalna, cel podstawowy działalności, funkcje, zadania.
5. Organy NBP. Struktura organizacyjna instytucji.
6. Niezależność banku centralnego.
7. Problem kompetencji prawotwórczych organów NBP.
8. Kształtowanie i realizacja polityki pieniężnej. Narzędzia realizacji polityki pieniężnej.
9. Działalność emisyjna.
10. Zarządzanie rezerwami dewizowymi.
11. Rozliczenia pieniężne.
12. Obsługa bankowa budżetu państwa.
13. Gospodarka finansowa NBP.
14. ESBC, EBC - omówienie problematyki ze szczególnym uwzględnieniem struktury organizacyjnej, zasad funkcjonowania oraz zagadnień kształtowania i realizacji polityki pieniężnej.

W cyklu 2025/26_Z:

Treści merytoryczne przedmiotu obejmują:
1. Przyczyny i okoliczności powoływania pierwszych banków centralnych - omówienie na przykładach.
2. Prezentacja instytucji pełniących funkcje centralnego banku państwa w Polsce w latach 1828-1945 (Bank Polski, Polska Krajowa Kasa Pożyczkowa, Bank Polski S.A., Bank Emisyjny w Polsce).
3. Narodowy Bank Polski (1945-1997). Zasady funkcjonowania. Kierunki zmian w dziedzinie bankowości centralnej - do czasu uchwalenia obecnie obowiązującej ustawy o NBP.
4. Narodowy Bank Polski - forma instytucjonalna, cel podstawowy działalności, funkcje, zadania.
5. Organy NBP. Struktura organizacyjna instytucji.
6. Niezależność banku centralnego.
7. Problem kompetencji prawotwórczych organów NBP.
8. Kształtowanie i realizacja polityki pieniężnej. Narzędzia realizacji polityki pieniężnej.
9. Działalność emisyjna.
10. Zarządzanie rezerwami dewizowymi.
11. Rozliczenia pieniężne.
12. Obsługa bankowa budżetu państwa.
13. Gospodarka finansowa NBP.
14. ESBC, EBC - omówienie problematyki ze szczególnym uwzględnieniem struktury organizacyjnej, zasad funkcjonowania oraz zagadnień kształtowania i realizacji polityki pieniężnej.

E-Learning

E-Learning (pełny kurs) z podziałem na grupy

Grupa przedmiotów ogólnouczenianych

nie dotyczy

Koordynatorzy przedmiotu

Agnieszka Mikos-Sitek

Opis nakładu pracy studenta w ECTS

W cyklu 2023/24_L:

Udział w wykładzie oraz aktywność na platformie e-learningowej (Platforma Moodle): 16 + 4 godz. Samodzielna analiza materiałów źródłowych: 25 godz. Przygotowanie do egzaminu: 50 godz. Konsultacje: 5 godz. Suma godzin: 100 godz. Liczba ECTS: 100 godz./25 = 4 ECTS

W cyklu 2024/25_Z:

Opis ECTS: Udział w wykładzie oraz aktywność na platformie e-learningowej (Platforma Moodle): 16 + 4 godz. Samodzielna analiza materiałów źródłowych: 25 godz. Przygotowanie do egzaminu: 50 godz. Konsultacje: 5 godz. Suma godzin: 100 godz. Liczba ECTS: 100 godz./25 = 4 ECTS

W cyklu 2025/26_Z:

W cyklu 2026/27_Z:

Poziom przedmiotu

zaawansowany

Punkty ECTS

4 ECTS

Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się

PR_W02 PR_W03 PR_W04 PR_W06 PR_W07

Typ przedmiotu

obowiązkowy

Wymagania wstępne

Brak wymagań wstępnych

Efekty uczenia się

EU 1: Posiada wiedzę z zakresu historii bankowości centralnej i kształtowania się w tym okresie zasad uniwersalnych będących podstawą funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.

EU 2: Analizuje i ocenia prawidłowość funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.

EU 3: Określa powiązania i wpływ decyzji banku centralnego na funkcjonowanie sektora bankowego.

EU 4: Ocenia zastosowanie konkretnych narzędzi polityki pieniężnej.

EU 5: Analizuje przepisy obowiązujące w przedmiotowym zakresie.

Kryteria oceniania

EU 1: Posiada wiedzę z zakresu historii bankowości centralnej i kształtowania się w tym okresie zasad uniwersalnych będących podstawą funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.
(3) Student posiada zadowalającą wiedzę z zakresu historii bankowości centralnej, jednak nie potrafi jej „przełożyć” na funkcjonowanie współczesnych systemów bankowych.
(4) Student posiada zadowalającą wiedzę z zakresu historii bankowości centralnej i w podstawowym stopniu potrafi ocenić znaczenie tego okresu dla funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.
(5) Student posiada pogłębioną wiedzę z zakresu historii bankowości centralnej i jej znaczenia dla funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.

EU 2: Analizuje i ocenia prawidłowość funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.
(3) Student w podstawowym stopniu dokonuje oceny prawidłowości funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.
(4) Student dokonuje pogłębionej analizy prawidłowości funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.
(5) Student wymienia zasady i jest w stanie dokonać dogłębnej oceny prawidłowości funkcjonowania współczesnych systemów bankowych.

EU 3: Określa powiązania i wpływ decyzji banku centralnego na funkcjonowanie sektora bankowego.
(3) Student posiada jedynie podstawową wiedzę w przedmiotowym zakresie.
(4) Wiedza studenta jest pogłębiona występują jednak drobne braki w rozumieniu mechanizmów oddziaływania banku centralnego na sektor bankowy.
(5) Student posiada kompleksową wiedzę w zakresie określenia powiązań i wpływu decyzji banku centralnego na funkcjonowanie sektora bankowego.

EU 4: Ocenia zastosowanie konkretnych narzędzi polityki pieniężnej.
(3) Student wymienia poszczególne kategorie narzędzi polityki pieniężnej.
(4) Student wymienia poszczególne kategorie narzędzi polityki pieniężnej i w stopniu wystarczającym rozumie zasady ich stosowania w praktyce.
(5) Student posiada pogłębioną wiedzę i w pełni rozumie zasady stosowania narzędzi polityki pieniężnej w praktyce.

EU 5: Analizuje przepisy obowiązujące w dziedzinie bankowości centralnej.
(3) Student wymienia i w podstawowym zakresie omawia zakres regulacji obowiązujących w przedmiotowym zakresie.
(4) Student wymienia i z powodzenia dokonuje analizy przepisów obowiązujących w przedmiotowym zakresie.
(5) Student wymienia, dokonuje analizy przepisów obowiązujących w przedmiotowym zakresie, dostrzega i omawia pojawiające się problemy praktyczne.

Literatura

Podstawowa:
A. Mikos-Sitek, P. Zapadka, Prawo finansów publicznych, rozdz. 3, Warszawa 2025.
A. Mikos-Sitek, A. Nowak-Far, P. Zapadka (red.), Prawo obrotu pieniężnego. Komentarz, Warszawa 2023 (tylko w części dotyczącej ustawy o Narodowym Banku Polskim).
R. Kokoszczyński, B. Pietrzak, Bankowość centralna od A do Z, Narodowy Bank Polski, Warszawa 2008. Publikacja dostępna na stronie www.nbp.pl, zostanie również udostępniona w trakcie zajęć (Platforma Moodle).

Uzupełniająca:
J. Świderska (red.), Bank centralny w Polsce. Wybrane aspekty, Warszawa 2010.

Źródła prawa:
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2.4.1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.).
Ustawa z dnia 29.8.1997 r. o Narodowym Banku Polskim (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 2025 ze zm.).
Ustawa z dnia 29.8.1997 r. - Prawo bankowe (tekst jedn.: Dz.U. z 2026 r. poz. 38 ze zm.).

W cyklu 2025/26_Z:

Podstawowa:
A. Mikos-Sitek, P. Zapadka, Prawo finansów publicznych, rozdz. 3, Warszawa 2025.
R. Kokoszczyński, B. Pietrzak, Bankowość centralna od A do Z, Narodowy Bank Polski, Warszawa 2008. Publikacja dostępna na stronie www.nbp.pl, zostanie również udostępniona w trakcie zajęć (Platforma Moodle).
Uzupełniająca:
J. Świderska (red.), Bank centralny w Polsce. Wybrane aspekty, Warszawa 2010.

Źródła prawa:
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2.4.1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.).
Ustawa z dnia 29.8.1997 r. o Narodowym Banku Polskim (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 2025).
Ustawa z dnia 29.8.1997 r. - Prawo bankowe (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 1646 ze zm.).

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu WP-PRZ-mon-bc w USOSweb