Popularyzacja i promocja dziedzictwa kulturowego WNHS-ODK-PPDK

W zakresie wiedzy
W1 – wymienia akty prawne związane z ochroną i popularyzacją dziedzictwa kulturowego (AR1_W02, ODK1_W12)
W2 – definiuje podstawowe pojęcia związane z dziedzictwem kulturowym (AR1_W11, AR1_W12, ODK1_W04)W3 – opisuje działania, jakie podejmowane są na rzecz ochrony i popularyzacji dziedzictwa kulturowego (AR1_W02, ODK1_W11)
W zakresie umiejętności:
dyskutuje nad przeczytaną lekturą (AR1_U01, ODK1_U04)
U1 – krytycznie ocenia działania związane z ochroną, promocją i popularyzacją dziedzictwa kulturowego (AR1_U01, ODK1_U04)
U2 – przewiduje rezultaty podejmowanych działań na rzecz ochrony dóbr kultury (AR1_U11, ODK1_U08)
W zakresie kompetencji społecznych:
wykazuje odpowiedzialność za zachowanie dziedzictwa kulturowego (AR1_K05, ODK1_K01)
K1 – dąży do popularyzowania dziedzictwa kulturowego poprzez przekazywanie rzetelnej wiedzy naukowej w sposób zrozumiały dla społeczeństwa (AR1_K06, ODK1_K05)
K2 – zachowuje otwartość na poglądy innych (AR1_K02, ODK1_K01)K4 – pracuje w grupie, przyjmując różne role (AR1_K02, ODK1_K05)

1. W ZAKRESIE WIEDZY
W1 – Wymienia akty prawne związane z ochroną i popularyzacją dziedzictwa kulturowego
Ocena bardzo dobra (5.0): Samodzielnie wymienia, klasyfikuje i analizuje krajowe oraz międzynarodowe akty prawne (Ustawę o ochronie zabytków, Konwencje UNESCO, Konwencję Maltańską, Haską i z Faro); wyjaśnia ich konkretne artykuły, zakres zastosowania podmiotowo-przedmiotowego oraz konsekwencje konserwatorsko-prawne.
Ocena dobra (4.0): Wymienia i charakteryzuje najważniejsze akty prawne związane z ochroną i popularyzacją dziedzictwa kulturowego, określając ich główny cel regulacyjny oraz podstawowe zapisy.
Ocena dostateczna (3.0): Wymienia podstawowe akty prawne regulujące ochronę zabytków w Polsce oraz wskazuje ich ogólny obszar regulacji z pomocą pytań naprowadzających prowadzącego.

W2 – Definiuje podstawowe pojęcia związane z dziedzictwem kulturowym

Ocena bardzo dobra (5.0): Definiuje i różnicuje pojęcia z zakresu ochrony i zarządzania dziedzictwem kulturowym; porównuje pojęcie zabytku z pojęciem dziedzictwa w ujęciu prawnym, konserwatorskim i społecznym, stosując terminologię doktrynalną i ustawową.
Ocena dobra (4.0): Definiuje pojęcia związane z dziedzictwem kulturowym (zabytek, ochrona in situ, dziedzictwo materialne/niematerialne), wskazując ich cechy składowe zgodnie z literaturą przedmiotu.
Ocena dostateczna (3.0): Definiuje wybrane pojęcia z zakresu dziedzictwa kulturowego, przypisując im podstawowe znaczenie z ominięciem niuansów terminologicznych.

W3 – Opisuje działania, jakie podejmowane są na rzecz ochrony i popularyzacji dziedzictwa kulturowego

Ocena bardzo dobra (5.0): Szczegółowo opisuje i porównuje wieloaspektowe działania podejmowane na rzecz ochrony (in situ, badania ratownicze) i popularyzacji dziedzictwa; identyfikuje i klasyfikuje zagrożenia wynikające z nielegalnej eksploracji oraz pseudorekonstrukcji na podstawie studiów przypadków.
Ocena dobra (4.0): Opisuje i omawia główne działania podejmowane na rzecz ochrony i popularyzacji dóbr kultury, charakteryzując ich specyfikę oraz cele operacyjne.
Ocena dostateczna (3.0): Opisuje podstawowe, proste działania z zakresu ochrony i popularyzacji dziedzictwa, wskazując ich najbardziej widoczne przejawy w przestrzeni publicznej.

2. W ZAKRESIE UMIEJĘTNOŚCI
Dyskutuje nad przeczytaną lekturą

Ocena bardzo dobra (5.0): Wnikliwie analizuje, streszcza i dyskutuje treść zadanych lektur oraz raportów z badań społecznych (NID, NEARCH, Eurobarometr); uzasadnia własne stanowisko, konfrontuje odmienne poglądy autorów oraz wyciąga samodzielne wnioski.
Ocena dobra (4.0): Omawia i streszcza przeczytaną lekturę, formułując argumenty w dyskusji oraz odwołując się do kluczowych tez tekstu.
Ocena dostateczna (3.0): Streszcza główne wątki przeczytanego tekstu z wykorzystaniem pytań pomocniczych prowadzącego.

U1 – Krytycznie ocenia działania związane z ochroną, promocją i popularyzacją dziedzictwa kulturowego
Ocena bardzo dobra (5.0): Krytycznie ocenia, selekcjonuje i rozróżnia działania związane z ochroną, promocją i popularyzacją dziedzictwa; identyfikuje błędy metodologiczne, etyczne i prawne w analizowanych przypadkach (np. przypadek Owidza vs Wolin) oraz projektuje rozwiązania alternatywne.
Ocena dobra (4.0): Ocenia i porównuje poszczególne przedsięwzięcia promocyjne i ochronne, wyliczając ich mocne i słabe strony w odniesieniu do przyjętych standardów.
Ocena dostateczna (3.0): Ocenia działania promocyjne na poziomie ogólnym, wskazując podstawowe różnice między projektami przemyślanymi a nieudanymi inwestycjami.

U2 – Przewiduje rezultaty podejmowanych działań na rzecz ochrony dóbr kultury
Ocena bardzo dobra (5.0): Przewiduje długofalowe społeczne, prawne i ekonomiczne rezultaty działań ochronnych; syntezuje skomplikowane dane naukowe i konserwatorskie, konstruuje, redaguje oraz projektuje gotowe materiały promocyjne (np. plakat promocyjny, schemat tablicy ze storytellingiem, scenariusz gry terenowej) oraz kompletny wniosek grantowy wraz ze wskaźnikami ewaluacyjnymi i budżetem.
Ocena dobra (4.0): Przewiduje bezpośrednie rezultaty planowanych działań ochronnych; syntezuje kluczowe informacje z materiałów źródłowych, konstruuje i redaguje wniosek grantowy oraz materiały promocyjne (np. plakat promocyjny, post w mediach społecznościowych) zawierające wszystkie wymagane sekcje.
Ocena dostateczna (3.0): Przewiduje podstawowe, natychmiastowe skutki działań ochronnych; dokonuje prostej selekcji informacji i szkicuje podstawowe elementy plakatu promocyjnego lub wniosku grantowego, uwzględniając główne sekcje formularza z pominięciem szczegółowych wskaźników.

3. W ZAKRESIE KOMPETENCJI SPOŁECZNYCH
Wykazuje odpowiedzialność za zachowanie dziedzictwa kulturowego
Ocena bardzo dobra (5.0): Aktywnie wykazuje, uzasadnia i propaguje postawę odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa kulturowego; argumentuje na rzecz ochrony in situ i poszanowania kontekstu zabytków.
Ocena dobra (4.0): Reprezentuje i wyraża odpowiedzialną postawę wobec ochrony dóbr kultury podczas dyskusji i prac zespołowych.
Ocena dostateczna (3.0): Deklaruje zrozumienie potrzeby odpowiedzialnego traktowania zabytków w odpowiedzi na pytania skłaniające do refleksji.

K1 – Dąży do popularyzowania dziedzictwa kulturowego poprzez przekazywanie rzetelnej wiedzy naukowej w sposób zrozumiały dla społeczeństwa
Ocena bardzo dobra (5.0): Redaguje i transponuje specjalistyczne dane naukowe na przystępne komunikaty społeczne (materiały na plakat promocyjny, artykuły, posty, scenariusze questów); dobiera adekwatne środki przekazu dla różnych grup wiekowych i społecznych, eliminując hermetyczny język badawczy.
Ocena dobra (4.0): Redaguje teksty popularnonaukowe na podstawie materiałów źródłowych, przekazując wiedzę naukową w formie zrozumiałej dla odbiorcy pozanaukowego.
Ocena dostateczna (3.0): Opracowuje uproszczony komunikat społeczny, przekazując podstawowe fakty naukowe bez używania skomplikowanej terminologii.

K2 – Zachowuje otwartość na poglądy innych
Ocena bardzo dobra (5.0): Prezentuje i zachowuje otwartość na poglądy innych uczestników dyskusji; merytorycznie argumentuje, analizuje i odnosi się do odmiennych stanowisk etycznych i społecznych bez stosowania erystyki.
Ocena dobra (4.0): Zachowuje otwartość na poglądy innych, ustosunkowuje się do argumentów przedmówców i prowadzi dyskusję z poszanowaniem odmiennych opinii.
Ocena dostateczna (3.0): Wysłuchuje opinii innych uczestników i akceptuje zasady kultury dyskusji.

K4 – Pracuje w grupie, przyjmując różne role
Ocena bardzo dobra (5.0): Efektywnie współpracuje w grupie, elastycznie przyjmuje, organizuje i nadzoruje różne role w zespole (lidera, stratega, storytellera); wspiera wymianę pomysłów, rozwiązuje zaistniałe konflikty oraz koordynuje wspólny proces syntezy informacji przy przygotowywaniu złożonych projektów (wniosku grantowego, plakatu promocyjnego, kampanii społecznej).
Ocena dobra (4.0): Aktywnie współpracuje w grupie, realizuje przydzieloną rolę w zespole oraz aktywnie uczestniczy w opracowywaniu i syntezie materiałów do wspólnego projektu.
Ocena dostateczna (3.0) Uczestniczy w pracy grupy, wykonując wskazane przez zespół podstawowe czynności wykonawcze w ramach przydzielonej roli.

brak

Literatura podstawowa:

1. Chowaniec R., Dziedzictwo archeologiczne w Polsce. Formy edukacji i popularyzacji, Warszawa 2010.
2. Chabiera A., Dąbrowski A., Kozioł A., Nowak P., Skaldawski B., Dziedzictwo kulturowe w badaniach, t. 2: Rozwój lokalny i strategiczne zarządzanie rozwojem gminy w oparciu o dziedzictwo kulturowe, Warszawa 2021.
3. Pawleta M., Chabiera A., Oniszczuk A., Wartości dziedzictwa archeologicznego w badaniach społecznych: postawy, wiedza i zaangażowanie Polaków, „Archeologia Polski”, t. 70, 2025, s. 161–185.

Literatura uzupełniająca:

Literatura uzupełniająca (akty prawne, konwencje międzynarodowe, raporty z badań oraz wybrane studia przypadków) wskazywana będzie na bieżąco do konkretnych zajęć.

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

• Strona przedmiotu WNHS-ODK-PPDK w USOSweb