Historia Kościoła w czasach najnowszych WNHS-AZD-HKCNw

Student uzyska wiedzę z zakresu usytuowania Kościoła katolickiego wobec systemów totalitarnych XX w., jego sytuacji w krajach opanowanych przez te systemy ;z zakresu pontyfikatów Piusa XI, Piusa XII, Jana XXIII, Pawła VI i Jana Pawła II; stosunku Kościoła i Stolicy Apostolskiej do konfliktów militarnych XX w. Studenci poznają główne nurty nauczania Soboru Watykańskiego II oraz ich recepcje w świecie katolickim.

W cyklu 2023/24_L:

1. Rewolucja w Rosji i prześladowania Kościoła w tym kraju.
2. Rewolucja meksykańska i prześladowania Kościoła w Meksyku.
3. Kościół katolicki w krajach Europy środkowo-wschodniej w okresie międzywojennym.
4. Kościół katolicki w II Rzeczypospolitej.
5. Faszyzm włoski i relacje kościelno-państwowe po zwycięstwie Benito Mussoliniego.
6. Kościół katolicki w III Rzeszy i krajach okupowanych przez III Rzeszę.
7. Polityka neutralności Piusa XII.
8. Kościół katolicki w krajach Europy Zachodniej po zakończeniu II wojny światowej.
9. Sytuacja Kościoła katolickiego w krajach satelickich Związku Sowieckiego.
10. Pontyfikat Jana XIII.
11. Sobór Watykański II i pontyfikat Pawła VI.
12. Pontyfikat Jana Pawła II (nauczanie, pielgrzymki, wysiłki zmierzające do zachowania pokoju na świecie).

W cyklu 2024/25_L:

1. Papież Pius XII i jego działalność (2 III 1939-9 X1958).
2. Kościół katolicki we Włoszech w dobie pontyfikatu Piusa XII.
3. Kościół katolicki w III Rzeszy Niemieckiej.
4. Kościół we Francji w okresie pontyfikatu Piusa XII.
5. Kościół w Hiszpanii w latach 1931 – 1975.
6. Prześladowanie Kościoła w Rosji Sowieckiej i w ZSRR w latach 1917 – 1953.
7. Sytuacja Kościoła w krajach bałtyckich i w krajach Europy Środkowo – Wschodniej w latach 1918 – 1956.
8. Kościół katolicki w Wielkiej Brytanii, Irlandii, państwach Beneluksu, Austrii i RFN.
9. Prześladowania Kościoła w Meksyku.
10. Kościół katolicki w Ameryce Północnej i Południowej. Teologia wyzwolenia.
11. Pontyfikat papieża Jana XXIII.
12. Pontyfikat Papieża Pawła VI (22 VII 1963 – 6 VIII 1978).
13. Działalność misyjna Kościoła w XX w. Kościół w krajach Dalekiego Wschodu.
14. Sytuacja Kościoła w Meksyku po 1917 r.
15. Sobór Watykański II i odnowa posoborowa w Kościele.
16. Stolica Apostolska wobec kryzysu kubańskiego i wojny w Wietnamie.
17. Pontyfikaty papieży Jana Pawła I i Jana Pawła II.
18. Sytuacja Kościoła katolickiego w krajach byłego bloku wschodniego po 1989 r.
19. Stolica Apostolska wobec konfliktów na Bliskim Wschodzie, wojny o Falklandy, konfliktów na Bałkanach oraz konfrontacji Zachodu ze światem muzułmańskim.

Dyscyplina naukowa, do której odnoszą się efekty uczenia się

historia

Grupa przedmiotów ogólnouczenianych

nie dotyczy

Opis nakładu pracy studenta w ECTS

W cyklu 2022/23_L:

30 godzin: udział w zajęciach konwersatoryjnych. 40 godzin: przygotowanie się do zajęć konwersatoryjnych - indywidualna lektura zadanych tekstów oraz przygotowanie referatu. 50 godzin: przygotowanie się do testu zaliczeniowego.

W cyklu 2023/24_L:

W cyklu 2024/25_L:

W cyklu 2025/26_L:

30 godz. - udział w zajęciach. 15 godz. - lektura osobista zadanych tekstów oraz przygotowanie referatu lub prezentacji multimedialnej. 45 godz. - przygotowanie do ustnego kolokwium zaliczeniowego.

Poziom przedmiotu

zaawansowany

Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się

AZD1_W09 AZD1_W20 AZD1_W22 AZD1_U02 AZD1_K06

Typ przedmiotu

obowiązkowy

Wymagania wstępne

Znajomość historii powszechnej XX w. na poziomie zaawansowanym.

Koordynatorzy przedmiotu

Waldemar Gliński

Efekty kształcenia

Student potrafi wskazać faktografię historii Kościoła XX w., właściwie interpretuje fakty historyczne wynikające z kontekstu religijnego i eklezjalnego, potrafi wskazywać i wyjaśniać główne kierunki rozwoju sytuacji Kościoła na świecie i w poszczególnych krajach w XX w., potrafi samodzielnie formułować i analizować problemy badawcze z tego zakresu, wykazuje zdolności do odpowiedzialnego pielęgnowania dziedzictwa kulturowego związanego z historią Kościoła XX w., w szczególnym kontekście jego konfrontacji z systemami totalitarnymi.

Kryteria oceniania

Ocena bardzo dobra (5): student w stopniu bardzo dobrym zna najważniejszą faktografię historii powszechnej i historii Polski w poszczególnych epokach, ze szczególnym uwzględnieniem historii Kościoła. Przyswoił w stopniu bardzo dobrym wiedzę o możliwościach interpretacji faktów historycznych determinowanych różnym podłożem narodowym, religijnym i kulturowym. W stopniu bardzo dobrym wykazuje wiedzę o głównych kierunkach rozwoju i najważniejszych nowych osiągnięciach w zakresie historii. Wykazuje bardzo dobrze umiejętność samodzielnego zdobywania wiedzy i rozwijania umiejętności badawczych. Posiada głęboko ugruntowaną świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa
kulturowego i tradycji zarówno na poziomie lokalnym jak i globalnym.
Ocena dobra (4): student w stopniu dobrym zna najważniejszą faktografię historii powszechnej i historii Polski w poszczególnych epokach, ze szczególnym uwzględnieniem historii Kościoła. Przyswoił w stopniu dobrym wiedzę o możliwościach interpretacji faktów historycznych determinowanych różnym podłożem narodowym, religijnym i kulturowym. W stopniu dobrym wykazuje wiedzę o głównych kierunkach rozwoju i najważniejszych nowych osiągnięciach w zakresie historii. Dobrze wykazuje umiejętność samodzielnego zdobywania wiedzy i rozwijania umiejętności badawczych. Posiada ugruntowaną świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa kulturowego i tradycji zarówno na poziomie lokalnym jak i globalnym.
Ocena dostateczna (3): student w stopniu dostatecznym zna najważniejszą faktografię historii powszechnej i historii Polski w poszczególnych epokach, ze szczególnym uwzględnieniem historii Kościoła i historii wojskowości. Przyswoił w stopniu dostatecznym wiedzę o możliwościach interpretacji faktów historycznych determinowanych różnym podłożem narodowym, religijnym i kulturowym. Dostatecznie wykazuje wiedzę o głównych kierunkach rozwoju i najważniejszych nowych osiągnięciach w zakresie historii. Dostatecznie wykazuje umiejętność samodzielnego zdobywania wiedzy i rozwijania umiejętności badawczych. Posiada dostateczną świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa kulturowego i tradycji zarówno na poziomie lokalnym jak i globalnym.
Forma zaliczenia - kolokwium w formie dyskusji grupowej.

Literatura

W cyklu 2023/24_L:

Blet P., Pius XII i druga wojna światowa w tajnych archiwach watykańskich, Kraków 2000.
Ganelli A., Tornielli A., Papieże a wojna. Od pierwszego światowego konfliktu do ataku na Irak, Kraków 2006.
Historia Kościoła w Polsce, t. 2: 1764-1945, cz. 2: 1918-1945, red. B. Kumor, Z. Obertyński, Poznań-Warszawa 1979.
Kumor B., Historia Kościoła, cz. 8: Czasy współczesne 1914-1992. Kościół katolicki w okresie systemów totalitarnych i odnowy soborowej. Zniewolenie Kościołów wschodnich. Sekularyzacja i rozdrobnienie Kościołów i wspólnot protestanckich, Lublin 1996.
Najnowsza historia Kościoła. Katolicy i Kościoły chrześcijańskie w czasie pontyfikatu Jana Pawła II (1978-2005), red. E. Guerriero, M. Impagliazzo, Kraków 2006.
Wrzeszcz M., Paweł VI. Szkice do portretu wielkiego papieża, Warszawa 1988.
Zieliński Z., Papiestwo i papieże dwóch ostatnich wieków, t. 1-2, Poznań 1986.

W cyklu 2024/25_L:

W cyklu 2025/26_L:

Literatura podstawowa:
Kumor B., Historia Kościoła. Cz. 8: Czasy współczesne 1914 – 1992. Kościół katolicki w okresie systemów totalitarnych i odnowy soborowej . Zniewolenie Kościołów wschodnich. Sekularyzacja i rozdrobnienie Kościołów i wspólnot protestanckich, Lublin 1996.
Najnowsza historia Kościoła. Katolicy i Kościoły chrześcijańskie w czasie pontyfikatu Jana Pawła II (1978–2005), pod red. E. Guerriero, M. Impagliazzo, Kraków 2006.
Orlandis J., Kościół katolicki w drugiej połowie XX wieku, Radom 2007.
Literatura pomocnicza:
Blet P., Pius XII i druga wojna światowa w tajnych archiwach Watykanu, Katowice 2000.
Dianelli A., Tornielli A., Papieże a wojna. Od pierwszego światowego konfliktu do ataku na Irak, Kraków 2006.
Wrzeszcz M., Paweł VI. Szkice do portretu wielkiego papieża, Warszawa 1988.
Zieliński Z., Papiestwo i papieże dwóch ostatnich wieków, t. 2, Poznań 1986.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu WNHS-AZD-HKCNw w USOSweb