Proces o stwierdzenie nieważności małżeństwa WK-K-NM
W ramach wykładu student może poznać charakter procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa i jego rodzaje, zgłębić zasady prawa kanonicznego stosujące się do właściwości sądu, prawa zaskarżenia ważności małżeństwa, wszczęcia takiego postępowania sądowego, jego prowadzenia i zakończenia
|
W cyklu 2025/26_Z:
Poznanie norm dotyczących kanonicznego procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa; praktyczne wykorzystanie tej wiedzy, zwłaszcza w przypadku udzielania pomocy prawnej w ramach procesu przed sądem, sporządzania pism procesowych, pełnienia zadań obrońcy węzła małżeńskiego i wyrokowania w sprawach o nieważność małżeństwa |
W cyklu 2026/27_Z:
Celem wykładów jest zapoznanie studenta z następującymi kwestiami szczególnymi: czym jest proces o nieważność małżeństwa i jakie są zasady prawa kanonicznego, które w przypadku jego wszczęcia nakazuje przestrzegać najwyższych ustawodawca kościelny. Student zapozna się też z zasadami prawa stosującymi się do dowodzenia i orzekania w tego typu procesach sądowych. |
Dyscyplina naukowa, do której odnoszą się efekty uczenia się
E-Learning
W cyklu 2020/21_Z: E-Learning (pełny kurs) | W cyklu 2021/22_Z: E-Learning |
Grupa przedmiotów ogólnouczenianych
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2020/21_Z: | W cyklu 2019/20_Z: | W cyklu 2024/25_Z: | W cyklu 2021/22_Z: | W cyklu 2025/26_Z: | W cyklu 2022/23_Z: | W cyklu 2026/27_Z: | W cyklu 2023/24_Z: |
Opis nakładu pracy studenta w ECTS
W cyklu 2022/23_Z: 4 ECTS (aktywność studenta: udział w wykładzie, w tym w dyskusji; przygotowanie do zajęć i do zaliczenia przedmiotu) | W cyklu 2023/24_Z: 4 ECTS (aktywność studenta: udział w wykładzie, w tym w dyskusji; przygotowanie do zaliczenia przedmiotu) | W cyklu 2024/25_Z: 4 ECTS (aktywność studenta: udział w wykładzie, w tym w dyskusji; przygotowanie do zaliczenia przedmiotu) | W cyklu 2025/26_Z: 4 ECTS (aktywność studenta: udział w wykładzie, w tym w dyskusji; przygotowanie do zaliczenia przedmiotu) | W cyklu 2026/27_Z: Udział w wykładach w trybie stacjonarnym (3 godz. w tygodniu), udział w zajęciach w metodą tutoringu -23 godz., razem 45 godz. pracy studenta (3 ECTS)
Przygotowanie do egzaminu - 15 godz. pracy studenta (1 ECTS)
Liczba ECTS razem: 4 |
Poziom przedmiotu
Punkty ECTS
Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się
Typ przedmiotu
Wymagania wstępne
Efekty uczenia się
W zakresie wiedzy
EK 1
Student opisuje czym jest proces o stwierdzenie nieważności małżeństwa, jaki jest jego charakter i rodzaje postępowań sądowych; definiuje instytucje i środki prawne właściwe dla tego procesu
EK 2
Student identyfikuje i charakteryzuje poszczególne etapy postępowania sądowego o stwierdzenie nieważności małżeństwa
EK 3
Student definiuje i opisuje środki dowodowe właściwe dla procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa i rodzaje dowodzenia nieważności
W zakresie umiejętności
EK 4
Student analizuje i prezentuje problematykę dotyczącą kanonicznego procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa, interpretuje i stosuje przepisy prawa zawarte w Kodeksie Prawa Kanonicznego, które stosują się do sądowych procesów małżeńskich
EK 5
Student dobiera i wykorzystuje stosowne środki prawne przewidziane przez ustawodawcę kościelnego w przypadku zaskarżenia i dowodzenia nieważności małżeństwa
EK 6
Student znajduje przepisy prawa kanonicznego i literaturę z zakresu procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa i wykorzystuje je do przeprowadzenia wymienionego postępowania sądowego w poszczególnym przypadku
W zakresie kompetencji
EK 7
Student planuje i organizuje indywidualną pracę mającą na celu przyswojenie zasad prawa kanonicznego stosujących się do wszczęcia, prowadzenia i zakończenia procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa i wykorzystanie ich w realizacji zadań właściwych dla urzędu oficjała, sędziego kościelnego, obrońcy węzła małżeńskiego, notariusza i adwokata strony procesowej
EK 8
Student angażuje się w przebieg prowadzonych zajęć biorąc udział w dyskusji, formułuje konstruktywne uwagi nt. stosowania środków prawnych i dowodów w procesie o nieważność małżeństwa oraz orzekania w procesie małżeńskim i obrony strony procesowej w poszczególnym przypadku
ECTS [wykład i ćwiczenia]:
czynny udział w wykładzie: 3 ECTS
przygotowanie do egzaminu i egzamin ustny: 1 ECTS
czynny udział w ćwiczeniach i zaliczenie z oceną: 2 ECTS
RAZEM: 7 ECTS
Kryteria oceniania
Wiedza (EK 1-3)
ocena 2 (ndst): student nie zna przepisów prawa kanonicznego stosujących się do procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa i podstawowej terminologii z zakresu tego procesu; student nie identyfikuje i definiuje rodzajów procesu o nieważność małżeństwa i sposobów jej dowodzenia przed właściwym sądem kościelnym; student nie zna zasad prawa kanonicznego dotyczących orzekania w takim postępowaniu i sposobów podważenia wyroku; student nie definiuje i nie wyjaśnia, z uwzględnieniem stanowiska ustawodawcy kościelnego i literatury kanonistycznej, zasad prawa stosujących się do zapewnienia ochrony prawnej strony procesowej
ocena 3 (dst): student zna w ograniczonym zakresie przepisy prawa kanonicznego stosujące się do procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa i podstawową terminologię z zakresu tego procesu; student identyfikuje i definiuje niektóre tylko rodzaje procesu o nieważność małżeństwa i sposoby jej dowodzenia przed właściwym sądem kościelnym; student zna jedynie wybrane zasady prawa kanonicznego dotyczące orzekania w takim postępowaniu i nieliczne sposoby podważenia wyroku; student definiuje i wyjaśnia, z uwzględnieniem stanowiska ustawodawcy kościelnego i literatury kanonistycznej, tylko niektóre zasady prawa stosujące się do zapewnienia ochrony prawnej strony procesowej
ocena 4 (db): student zna gros przepisów prawa kanonicznego stosujących się do procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa i podstawową terminologię z zakresu tego procesu; student identyfikuje i definiuje rodzaje procesu o nieważność małżeństwa i ogólne sposoby jej dowodzenia przed właściwym sądem kościelnym; student zna, z nieznacznymi błędami, zasady prawa kanonicznego dotyczące orzekania w takim postępowaniu i sposoby podważenia wyroku; student definiuje i wyjaśnia, z uwzględnieniem stanowiska ustawodawcy kościelnego i literatury kanonistycznej, główne zasady prawa stosujące się do zapewnienia ochrony prawnej strony procesowej
ocena 5 (bdb): student zna przepisy prawa kanonicznego stosujące się do procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa i terminologię z zakresu tego procesu; student z łatwością i precyzyjnie identyfikuje i definiuje rodzaje procesu o nieważność małżeństwa i sposoby jej dowodzenia przed właściwym sądem kościelnym; student zna zasady prawa kanonicznego dotyczące orzekania w takim postępowaniu i sposoby podważenia wyroku; student bez żadnych trudności definiuje i wyjaśnia, z uwzględnieniem stanowiska ustawodawcy kościelnego i literatury kanonistycznej, zasady prawa kanonicznego stosujące się do zapewnienia ochrony prawnej strony procesowej
Umiejętności (EK 4-6)
ocena 2 (ndst): student nie analizuje samodzielnie i nie dobiera właściwych metod rozwiązania konkretnych problemów prawnych z zakresu kanonicznego procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa; student nie wykorzystuje podstawowych środków prawnych przewidzianych przez ustawodawcę dla ochrony prawa osoby do zaskarżenia ważności małżeństwa; student nie znajduje i nie stosuje odpowiednich przepisów prawa kanonicznego w celu udowodnienia przed sądem nieważności zaskarżonego małżeństwa
ocena 3 (dst): student z trudnością dobiera, wyłącznie według instrukcji prowadzącego, analizuje i dobiera metody rozwiązania konkretnych problemów prawnych z zakresu kanonicznego procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa; student wykorzystuje jedynie wybrane środki prawne przewidziane przez ustawodawcę dla ochrony prawa osoby do zaskarżenia ważności małżeństwa; student z trudnością znajduje i stosuje odpowiednie przepisy prawa kanonicznego w celu udowodnienia przed sądem nieważności zaskarżonego małżeństwa
ocena 4 (db): student właściwie analizuje i samodzielnie dobiera podstawowe metody rozwiązania konkretnych problemów prawnych z zakresu kanonicznego procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa; student wykorzystuje podstawowe środki prawne przewidziane przez ustawodawcę dla ochrony prawa osoby do zaskarżenia ważności małżeństwa; student z drobnymi błędami znajduje i stosuje odpowiednie przepisy prawa kanonicznego w celu udowodnienia przed sądem nieważności zaskarżonego małżeństwa
ocena 5 (bdb): student szybko i bezbłędnie analizuje i samodzielnie dobiera metody rozwiązania konkretnych problemów prawnych z zakresu kanonicznego procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa; student wykorzystuje wszelkie środki prawne przewidziane przez ustawodawcę dla ochrony prawa osoby do zaskarżenia ważności małżeństwa; student z największą łatwością znajduje i stosuje odpowiednie przepisy prawa kanonicznego w celu udowodnienia przed sądem nieważności zaskarżonego małżeństwa
Kompetencje (EK 7-8)
ocena 2 (ndst): student nie inicjuje i nie przedstawia, bez otrzymania instrukcji prowadzącego, działania mającego na celu realizację zadania zmierzającego do wszczęcia i przeprowadzenia procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa zgodnie z obowiązującymi przepisami; student nie wybiera ani jednego stosownego środka prawnego, który w poszczególnym przypadku może służyć przeprowadzeniu dowodzenia nieważności małżeństwa; student nie stosuje wiedzy kierunkowej z zakresu kanonicznego prawa procesowego w celu wskazania i umotywowania stosownego postępowania sądowego w przypadku wniesienia skargi o stwierdzenie nieważności małżeństwa.
ocena 3 (dst): student z trudem inicjuje i przedstawia, po otrzymaniu szczegółowej instrukcji prowadzącego, działania mające na celu realizację zadania zmierzającego do wszczęcia i przeprowadzenia procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa zgodnie z obowiązującymi przepisami; student wybiera i uzasadnia jedynie nieliczne stosowne środki prawne, które w poszczególnym przypadku mogą służyć przeprowadzeniu dowodzenia nieważności małżeństwa; student stosuje, przy wsparciu prowadzącego, wiedzę kierunkową z zakresu kanonicznego prawa procesowego w celu wskazania i umotywowania stosownego postępowania sądowego w przypadku wniesienia skargi o stwierdzenie nieważności małżeństwa.
ocena 4 (db): student inicjuje i przedstawia, po otrzymaniu ogólnej instrukcji prowadzącego, działania mające na celu realizację zadania zmierzającego do wszczęcia i przeprowadzenia procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa zgodnie z obowiązującymi przepisami; student wybiera i uzasadnia z pewnymi błędami stosowne środki prawne, które w poszczególnym przypadku mogą służyć przeprowadzeniu dowodzenia nieważności małżeństwa; student stosuje,
przy nieznacznym wsparciu prowadzącego, wiedzę kierunkową z zakresu kanonicznego prawa procesowego w celu wskazania i umotywowania stosownego postępowania sądowego w przypadku wniesienia skargi o stwierdzenie nieważności małżeństwa.
ocena 5 (bdb): student inicjuje i przedstawia z łatwością, bez żadnych instrukcji prowadzącego, działania mające na celu realizację zadania zmierzającego do wszczęcia i przeprowadzenia procesu o orzeczenie nieważności małżeństwa zgodnie z obowiązującymi przepisami; student wybiera i trafnie uzasadnia wybór stosownych środków prawnych, które w poszczególnym przypadku mogą służyć przeprowadzeniu dowodzenia nieważności małżeństwa; student z łatwością i samodzielnie stosuje wiedzę kierunkową z zakresu kanonicznego prawa procesowego w celu wskazania i umotywowania stosownego postępowania sądowego w przypadku wniesienia skargi o stwierdzenie nieważności małżeństwa.
Na ocenę końcową z wykładu składają się: 1) efekty oceniania ustawicznego (czynny udział w dyskusji w trakcie wykładu) - 20%; 2) ocena z egzaminu ustnego (pytania otwarte obejmujące tematykę podejmowaną podczas wykładu), podczas którego student musi wykazać się odpowiednią znajomością źródeł prawa oraz literatury przedmiotu i osiągnięciem efektów kształcenia w skali ocen od niedostatecznej (2) do bardzo dobrej (5) - 80%
Literatura
Literatura obowiązkowa
T. Pawluk, Prawo kanoniczne według Kodeksu Jana Pawła II, t. 4, Olsztyn 1990
Z. Grocholewski, Pewność moralna jako klucz do lektury norm procesowych, „Jus Matrimoniale” 3 (1998), s. 9-44
J. Krajczyński (red.), Proces małżeński według motu proprio Mitis Iudex Dominus Iesus, Płock 2015
Literatura uzupełniająca
R. Sobański, Udział adwokata w procesie o nieważność małżeństwa, „Jus Matrimoniale” 2(1997), s. 125-144
R. Sobański, Iudex veritatem de matrimonio dicit, „Jus Matrimoniale” 4 (1999), s. 181-196
R. Sobański, Orzekanie nieważności małżeństwa z dwu (lub więcej) tytułów wadliwego konsensu, „Jus Matrimoniale” 5 (2000), s. 139-150
G. Leszczyński, Oświadczenie stron jako środek dowodowy w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa, „Prawo Kanoniczne” 2000, nr 1-2, s. 107-121
P. Majer, Niestawiennictwo strony pozwanej w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa, „Jus Matrimoniale” 7 (2002), s. 167-190
G. Leszczyński, Wartość dowodowa opinii biegłego w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa, „Jus Matrimoniale” 9 (2004), s. 137-150
J. Krajczyński, Interpretacja i stosowanie norm dotyczących zgody małżeńskiej w perspektywie teologicznej, [w:] tenże, Podmiotowość osoby ludzkiej i konsens małżeński, Płock 2005, s. 55-72
A. Brzemia-Bonarek, Dopuszczalność dowodów zdobytych w sposób niegodziwy w kanonicznym procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa, Katowice 2007
|
W cyklu 2025/26_Z:
Źródła: Kodeks Prawa Kanonicznego, kan. 1400-1691, zwłaszcza 1671-1691 Podstawowa literatura przedmiotu: T. Pawluk, Prawo kanoniczne według Kodeksu Jana Pawła II, t. 4, Olsztyn 1990, s. 243-290 |
W cyklu 2026/27_Z:
Literatura obowiązkowa z tytułu tutoringu, będąca przedmiotem studium własnego studenta i egzaminu ustnego J. Krajczyński (red.), Proces małżeński według motu proprio Mitis Iudex Dominus Iesus, Płock 2015 Literatura przedmiotu T. Pawluk, Prawo kanoniczne według Kodeksu Jana Pawła II, t. 4, Olsztyn 1990 Literatura uzupełniająca, nieobowiązkowa R. Sobański, Iudex veritatem de matrimonio dicit, „Jus Matrimoniale” 4 (1999), s. 181-196 |
Uwagi
|
W cyklu 2025/26_Z:
Poznanie zasad prawa kanonicznego stosujących się do procesu specjalnego o orzeczenie nieważności małżeństwa zakłada gruntowną znajomość przepisów z zakresu procesów kanonicznych w ogólności |
Więcej informacji
Więcej informacji o poziomie przedmiotu, roku studiów (i/lub semestrze) w którym się odbywa, o rodzaju i liczbie godzin zajęć - szukaj w planach studiów odpowiednich programów. Ten przedmiot jest związany z programami:
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: