Włochy średniowieczne WH-FW-I-1-WS
Okres przednowożytny (średniowiecze) i wczesna nowożytność to epoki kluczowe dla zrozumienia cywilizacji włoskiej, także współczesnej. Poznanie nie tylko wydarzeń, ale przede wszystkim procesów historycznych, które na terenie Półwyspu Apenińskiego są szczególnie podatne na zjawisko "długiego trwania" pozwala także zrozumieć kontekst powstania dzieł literackich tych okresów, a także właściwie interpretować dzieła literackie epok dawnych. Jest to tym bardziej istotne, że wiele spośród nich zalicza się do arcydzieł literatury światowej, a wszystkie wywrą przemożny wpływ na całą literaturę włoską. Długie trwanie, pragnienie zachowania ciąglości, poczucie silnych związków z rzymską starożytnością, równoczesne poszukiwanie nowych form społecznego i politycznego współistnienia, rozwój lokalnych instytucji "samorządowych" - to najważniejsze elementy tej hitorycznej układanki. Dodać trzeba także nadzwyczajną kreatywność, dużą liczbę wybitnych jednostek, silną urbanizację i rozwój cywilizacji materialnej. Włochy tamtych wieków były zarówno miejscem powstania i rozwoju silnych lokalnych tożsamości, jak areną globalnych walk między papiestwem a cesarstwem, okreslanych jako walkę o inwestyturę, mających wpływ na historię całej Europy. Na tym skomplikowanym i barwnym tle dzieła literackie nabierają nowego znaczenia, gdyż mogą być postrzegane zarówno jako emanacja okreśłonych tendencji i postaw, jak i wiarygodne (na ile?) źródło historyczne.
Wykład obejmuje dzieje średniowiecznych i wczesnonowożytnych
Włoch: od upadku Cesarstwa i najazdów barbarzyńców, przez rozwój apiestwa, komun miejskich i republik morskich, po kształtowanie się
nowych struktur politycznych i społecznych. Omawia znaczenie Wenecji,
Florencji i Rzymu, rozwój kultury, nauki i instytucji finansowych oraz
myśli politycznej (m.in. Machiavelli). Kończy się analizą walk o
dominację i wzrostu wpływów mocarstw europejskich.
Grupa przedmiotów ogólnouczenianych
Koordynatorzy przedmiotu
Opis nakładu pracy studenta w ECTS
Poziom przedmiotu
Punkty ECTS
Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się
Typ przedmiotu
Wymagania wstępne
Efekty uczenia się
FW1_W05
FW1_U09
Kryteria oceniania
Obecność na wykładzie
Znajomość chronologii.
Znajomość najważniejszych wydarzeń i postaci omawianych okresów.
Umiejętność łączenia faktów, rozumienia procesów historycznych, interpretowania dzieł literackich w perspektywie historycznej (w ich kontekście powstania oraz / lub jako źródła historycznego).
Umiejętności te sprawdzane są podczas egzaminu pisemnego na koniec semestru. Egzamin skąłda się z kilku (5 lub 6) pytań otwartych i zamkniętyh i trwa 45 minut.
Wymagane jest czytelne pismo i oddanie schludnie wyglądającej pracy w wyznaczonym czasie.
Praktyki zawodowe
Nie dotyczy.
Literatura
1. Józef Gierowski, Historia Włoch, dowolne wydanie
2. Giuliano Procacci, Historia Włochów, PWN 1983
3. Arnold Hauser, Społeczna historia sztuki i literatury, PIW 1974
4. Fernand Braudel, Morze Śródziemne: region i jego dzieje, Wydawnictwo Morskie, Gdańsk 1982
5. Fernand Braudel, Morze Śródziemne: przestrzeń i historia, ludzie i dziedzictwo, Volumen, Warszawa 1994
6. Fernand Braudel, Historia i trwanie, Czytelnik, Warszawa 1971
7. Halina Manikowska, Nadzór i represja. Władza i społeczeństwo w późnośredniowiecznej Florencji, Warszawa 1993
8. Halina Manikowska, Topos czy rzeczywistość? O czarnej śmierci w Dekameronie raz jeszczem Studia źródłoznawcze 2015
9. Piotr Salwa, Historie zmyślone, historie prawdziwe Ideologia i polityka w dawnej nowel toskańskiej, Semper, Warszawa 2000
10. Ruggiero Romano, Między dwoma kryzysami: Włochy Renesansu, PIW,Warszawa 1978
11. Christopher Hibbert, Medyceusze, Wyd. Łódzkie, Łódź 1992
12.Peter Burke, Kultura i społeczeństwo w renesansowych Włoszech, PIW, Warszawa 1991
13. Kazimierz Chłędowski, Siena, każde wydanie
14. Kazimierz Chłędowski, Dwór w Ferrarze, każde wydanie
15. Kazimierz Chłędowski, Rzym: ludzie Odrodzenia, każde wydanie
16.Kazimierz Chłędowski, Historie neapolitańskie: wiek XIV-XVIII, każde wydanie
1. Poezja szkoły sycylijskiej
2. Dante Alighieri, De Monarchia
3. Francesco Petrarca, Italia mia (fragment Drobnych Wierszy Włoskich)
4. Giovanni Boccaccio, Dekameron (prolog i wstęp)
5. Niccolo Macchiavelli, Książę
6. Niccolo Macchiavelli, Historie florenckie, PWN, Warszawa-Kraków 1990
Uwagi
|
W cyklu 2026/27_Z:
Wykład skierowany jest do studentów I roku, siłą rzeczy nie podaje się więc bibliografii historycznej w języku włoskim, nie odwołuje się też do dzieł nieprzetlumaczonych na j. polski (Francesco Guicciardini). Odwołuje się natomiast do literatury popularnonaukowej, której znajomość może być wyjątkowo użyteczna dla studentów I roku (Chłędowski). |
Więcej informacji
Więcej informacji o poziomie przedmiotu, roku studiów (i/lub semestrze) w którym się odbywa, o rodzaju i liczbie godzin zajęć - szukaj w planach studiów odpowiednich programów. Ten przedmiot jest związany z programami:
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: