Tradycja biblijna WH-FP-I-1-TB
Cele przedmiotu:
1. Zapoznanie z Biblią i podłożem jej kształtowania ze szczególnym uwzględnieniem aspektu historyczno-literackiego.
2. Zdobycie umiejętności rozpoznawania podstawowych motywów, epizodów i idei biblijnych występujących w literaturze i kulturze w odróżnieniu od pozostałych recepcji religijnych oraz umiejętność charakterystyki biblijnych gatunków literackich i ich recepcji w literaturze polskiej.
3. Nabycie umiejętności prezentowania podstawowych zagadnień związanych z Biblią i jej obecnością w kulturze, prowadzenia dyskusji i krytycznej oceny określonych zjawisk związanych z recepcją Biblii w literaturze.
Zajęcia przygotowują studenta do zdobycia wymaganej podstawowej wiedzy o Biblii, jej funkcjonowaniu w kulturze i tradycji literackiej oraz o sposobach jej recepcji w literaturze i kulturze.
Zajęcia pozwalają studentowi zapoznać się i przyswoić właściwą terminologię związaną z literacką naturą Biblii, przygotowują do właściwego opisywania i charakteryzowania dzieła, w tym jego miejsca w literaturze i kulturze.
Zajęcia mają na celu przygotowanie do krytycznej oceny związków Biblii z jej recepcjami w literaturze, do umiejętności charakteryzowania natury tych relacji, wyszukiwania informacji w tym zakresie, publicznego prezentowania wyników pracy i dyskutowania na ten temat.
Dyscyplina naukowa, do której odnoszą się efekty uczenia się
E-Learning
Grupa przedmiotów ogólnouczenianych
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2025/26_Z: | W cyklu 2026/27_Z: |
Opis nakładu pracy studenta w ECTS
W cyklu 2025/26_Z: Uczestnicząc w zajęciach Student może uzyskać 2 punkty ECTS, na które składają się:
30 godzin - udział w zajęciach
15 godzin - samodzielna analiza materiałów źródłowych
14 godzin - przygotowanie się do pisemnego zaliczenia
1 godzina - konsultacje
Łącznie: 60 godzin
| W cyklu 2026/27_Z: Uczestnicząc w zajęciach Student może uzyskać 2 punkty ECTS, na które składają się:
30 godzin - udział w zajęciach i konsultacje
15 godzin - lektura tekstów źródłowych
15 godzin przygotowanie do zaliczenia
Łącznie: 60 godzin
|
Poziom przedmiotu
Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się
Typ przedmiotu
Wymagania wstępne
Efekty uczenia się
Opis efektów kształcenia
1) W zakresie zdobytej wiedzy student:
a) podaje podstawowe informacje na temat literackich oraz historyczno-kulturowych kontekstów powstawania i interpretacji Biblii;
b) wyjaśnia sposoby oddziaływania Biblii na język i literaturę polską;
c) rozpoznaje pochodzenie i sens podstawowych wątków i motywów biblijnych oraz odróżnia je od motywów innych tradycji kultury.
2) W zakresie nabytych umiejętności student:
a) wyszukuje, ocenia i selekcjonuje informacje dotyczące funkcjonowania Biblii w kulturze europejskiej i referuje odnośne tematy na podstawie zdobytych źródeł, prezentując wyniki poszukiwań przy pomocy prezentacji multimedialnych.
b) analizuje tekst biblijny w przekładzie polskim przy pomocy podstawowych narzędzi badawczych stosowanych w literaturoznawstwie, uwzględniając kontekst analizowanego tekstu i związki zachodzące pomiędzy biblijnymi bohaterami i tematami a ideami funkcjonującymi w kulturze.
3) W zakresie nabywania kompetencji społecznych, aktywnie uczestnicząc w zajęciach, student:
- zdobywa świadomość Biblii jako części dziedzictwa starożytnej kultury bliskowschodniej i śródziemnomorskiej
- rozumie wagę odpowiedzialności za zachowanie tego dziedzictwa
- potrafi we właściwy sposób przekazywać podstawową wiedzę związaną z Biblią i dyskutować na temat jej rangi w tradycji literatury.
Kryteria oceniania
Oceniane są obecność i zaangażowanie podczas wykładów i dyskusji oraz przygotowanie i przedstawienie prezentacji.
Dostateczną ocenę uzyskuje Student, który:
- podaje podstawowe informacje na temat literackich oraz historyczno-kulturowych kontekstów powstawania i interpretacji Biblii, wyjaśnia sposoby oddziaływania Biblii na język i literaturę polską; rozpoznaje pochodzenie i sens podstawowych wątków i motywów biblijnych oraz odróżnia je od motywów innych tradycji kultury; orientuje się w stopniu dostatecznym, czym jest tradycja i historia literatury; rozpoznaje w dostateczny sposób ślady biblijne we współczesności; potrafi po części dokonać samodzielnej interpretacji współczesnego dzieła literackiego w kontekście nawiązań do Biblii.
Dobrą ocenę uzyskuje Student, który:
- wie w stopniu dobrym, czym jest tradycja biblijna; potrafi samodzielnie dokonać interpretacji współczesnego dzieła literackiego w kontekście nawiązań do Biblii; konstruuje odpowiedni horyzont odniesień aksjologicznych;
- ma świadomość roli wiedzy o Biblii w budowaniu tożsamości narodowej i rozwijaniu dialogu społecznego na poziomie lokalnym, krajowym i globalnym.
Bardzo dobrą ocenę uzyskuje Student, który:
- podaje wnikliwe informacje na temat literackich oraz historyczno-kulturowych kontekstów powstawania i interpretacji Biblii; bardzo dobrze wyjaśnia sposoby oddziaływania Biblii na język i literaturę polską; rozpoznaje pochodzenie i sens wątków i motywów biblijnych oraz odróżnia je od motywów innych tradycji kultury; orientuje się w stopniu bardzo dobrym, czym jest tradycja i historia literatury biblijnej; trafnie rozpoznaje ślady biblijne we współczesności; potrafi dokonać samodzielnej interpretacji współczesnego dzieła literackiego w kontekście nawiązań do Biblii.
Literatura
Apokryfy Nowego Testamentu, t. 1, Ewangelie apokryficzne. Opowiadania o Jezusie, Maryi, Józefie i Janie Chrzcicielu, red, M. Starowieyski, Kraków 2003.
Bartoszewicz D., Introdukcja biblijna, Warszawa 2007.
Bukowski K., Biblia a literatura polska. Antologia, Poznań 1988.
Chrostowski W., „Biblia polska”, w Chrześcijaństwo a kultura, red. Bartnicki R., Kawecki W., Warszawa 2006, s. 117-131.
Di Berardino A., „Apokryfy chrześcijańskie i ich znaczenie”, w: Historia teologii, I, Epoka patrystyczna, red. Di Berardino A., Studer B., Kraków 2003, s. 291-323.
Ghirlanda G., Wprowadzenie do prawa kościelnego, tłum. S. Kobiałka, Kraków 1996.
Interpretacja Biblii w Kościele. Dokument Papieskiej Komisji Biblijnej z komentarzem biblistów polskich, przekład i redakcja R. Rubinkiewicz, Warszawa 1999.
Jankowski S. - Sztuk D., Historia zbawienia, Wydawnictwo Salezjańskie, Warszawa 2018.
Maier J., Między Starym a Nowym Testamentem. Historia i religia w okresie drugiej świątyni, Myśl Teologiczna 36, Kraków 2002.
Manipulacja Biblią, red. Stabryła M., Tychy 2011.
Muszyński H., Biblia - księga natchniona (Radiowa Katecheza Biblijna), Gniezno 1995.
Muszyński H., Natchnienie biblijne, Pelplin 1984.
Paciorek A., Wstęp ogólny do Pisma Świętego, Pomoce naukowe IT w Tarnowie 17, Tarnów 1994.
Piekarz D., Wstęp do Pisma Świętego, Szkoła Teologii (dominikanie.pl).
Pietkiewicz R., Biblia Polonorum, Historia Biblii w języku polskim, t. V, Biblia Tysiąclecia (1965-2015), Poznań 2015.
Pietkiewicz R., Znaczenie Biblii Tysiąclecia dla rozwoju kultury biblijnej w Polsce, w: Tenże, Biblia Polonorum. Historia Biblii w języku polskim, t. V, Poznań 2015, s. 345-383.
Romaniuk K., Wprowadzenie do krytyki tekstu Starego i Nowego Testamentu, Poznań – Warszawa - Lublin 1975.
Sanecki A., Kanon biblijny w perspektywie historycznej, teologicznej i egzegetycznej, Kraków 2008.
Starowieyski M., Biblia i kultura, Studia Bydgoskie 5 (2011), s. 7-15.
Studer B., Biblia odczytywana w Kościele, w: Historia teologii, I, Epoka patrystyczna, red. Di Berardino A., Studer B., Kraków 2003, s. 465-493.
Sznajderski T., Reformacja i polskie przekłady Biblii, Zagadnienia Rodzajów Literackich 60/124 (2017), z.4, s. 69-84.
Szymanek E., Wykład Pisma Świętego Nowego Testamentu, Poznań 1990.
Szymik S., Qumran a kanon Biblii Hebrajskiej, w: Qumran. Pomiędzy Starym a Nowym Testamentem, (Analecta Biblica Lublinensia 2), red. H. Drawnel, A. Piwowar, Lublin 2009, s. 77-91.
Szymik S., Sensy biblijne. Podział, charakterystyka, kontrowersje, RT KUL XLVII/1(2000), s. 5-25.
Świderkówna A., Rozmowy o Biblii, Warszawa 1994.
„Tak mówi Bóg”. Ogólne wiadomości o Piśmie Świętym, red. M. Peter, Poznań 1981.
Wstęp do Starego Testamentu, red. L. Stachowiak, Poznań 1990.
Wstęp ogólny do Pisma Świętego, (Wstęp do Pisma 1), red. Szlaga B., Poznań - Warszawa 1986.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: