Metodyka pracy nauczyciela psychologa w szkole ponadpodstawowej i innych placówkach systemu oświaty - ćwiczenia WF-PED-DPSPP1
Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z metodyką pracy nauczyciela psychologa na poziomie szkoły ponapodstawowej i innych placówkach systemu oświaty
W ramach ćwiczeń studenci sporządzają konspekty zajęć lekcji wychowawczych i uczą się prowadzić lekcje z psychologii, przeprowadzać ich ewaluację, diagnozować sytuacje wychowawcze, interweniować w sytuacjach konfliktowych.
E-Learning
Grupa przedmiotów ogólnouczenianych
Opis nakładu pracy studenta w ECTS
Poziom przedmiotu
Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się
Typ przedmiotu
Wymagania wstępne
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2025/26_L: | W cyklu 2023/24_Z: | W cyklu 2021/22_Z: | W cyklu 2020/21_Z: | W cyklu 2022/23_Z: | W cyklu 2024/25_Z: | W cyklu 2025/26_Z: |
Efekty kształcenia
Efekty kształcenia:
W zakresie wiedzy absolwent zna i rozumie:
F.2.W1. problematykę rozwoju dziecka w kontekście edukacji oraz metody zastosowania wiedzy psychologicznej w działaniach dydaktyczno-wychowawczych;
F.2.W2. rolę, zadania i funkcje psychologa w przedszkolu, szkole i placówce systemu oświaty oraz jego prawa i obowiązki;
F.2.W3. rolę monitorowania procesu dydaktyczno-wychowawczego realizowanego w przedszkolu, szkole lub placówce systemu oświaty; zasady dokonywania diagnozy sytuacji wychowawczych i sposoby zapobiegania błędom wychowawczym oraz korygowania negatywnych skutków oddziaływań wychowawczych;
F.2.W4. rolę diagnozy zespołu klasowego (strukturę grupy, obraz relacji i pozycji uczniów w grupie) i zasady dokonywania diagnozy potrzeb rozwojowych i edukacyjnych uczniów, zaburzeń oraz trudności i ich źródeł; zagadnienia diagnozy pozytywnej ucznia (właściwości psychicznych i elementów środowiska mających korzystne znaczenie dla dziecka) i diagnozy negatywnej ucznia (opóźnienia, zaburzenia i nieprawidłowości rozwoju); sposób opracowywania opinii psychologicznych i formułowania zaleceń;
F.2.W5. rolę wspierania rozwoju dziecka lub ucznia: wspomaganie rozwoju kompetencji społecznych i komunikacyjnych oraz sposoby wspierania rozwoju społeczno- -moralnego, emocjonalnego i samoregulacji, znaczenie wspomagania uczniów w adaptacji do przedszkola, szkoły lub placówki systemu oświaty oraz konieczność wspierania uczniów lub wychowanków w radzeniu sobie z problemami wieku dorastania;
F.2.W6. znaczenie wspomagania pracy wychowawczej nauczycieli: sposoby współpracy psychologa z nauczycielami, potrzebę kształtowania środowiska sprzyjającego harmonijnemu rozwojowi uczniów, model pracy psychologa z zespołem klasowym oraz integrowanie zespołu klasowego; sposób pracy indywidualnej psychologa z dzieckiem, uczniem lub wychowankiem, metody i techniki identyfikacji oraz wspomagania rozwoju uzdolnień i zainteresowań, bariery i trudności w procesie komunikowania się oraz techniki i metody usprawniania komunikacji z uczniem;
F.2.W7. problematykę animowania działań edukacyjnych i pracy nad rozwojem ucznia; potrzebę kształtowania u ucznia pozytywnego stosunku do nauki, motywacji do uczenia się i nawyków systematycznego uczenia się, stymulowania samodzielnej pracy dziecka lub ucznia w kontekście uczenia się przez całe życie, rozwijania ciekawości, aktywności, samodzielności poznawczej, logicznego i krytycznego myślenia, a także umiejętności korzystania z różnych źródeł wiedzy, w tym z Internetu, oraz przygotowania ucznia lub wychowanka do samokształcenia;
F.2.W8. rolę profilaktyki i promocji zdrowia: sposoby konstruowania szkolnych programów profilaktycznych, zasady promocji i ochrony zdrowia uczniów, edukacji zdrowotnej oraz udzielania pierwszej pomocy, zagadnienia związane z promowaniem rozwoju fizycznego i zdrowia psychicznego (kształtowanie odporności emocjonalnej, prowadzenie treningów interpersonalnych, radzenia sobie ze stresem, zarządzania własnymi emocjami), profilaktyką uzależnień, zapobieganiem zjawiskom dyskryminacji, agresji i przemocy oraz sposoby interwencji w sytuacjach konfliktowych (prowadzenie mediacji) i kryzysowych (interwencja kryzysowa);
F.2.W9. metodykę prowadzenia działań edukacyjnych przez nauczyciela psychologa: zasady projektowania zajęć z uczniami, doboru metod, form pracy i środków dydaktycznych, projektowania zajęć (warsztatów) dla nauczycieli, a także sposoby realizacji zajęć z dziećmi, uczniami lub wychowankami w różnym wieku i o różnych możliwościach psychofizycznych;
F.2.W10. organizację wsparcia dzieci lub uczniów w przedszkolach, szkołach lub placówkach systemu oświaty, zasady projektowania, koordynacji, realizacji oraz ewaluacji działań pomocowych;
F.2.W11.poradnictwo psychologiczno-pedagogiczne: zasady dokonywania diagnozy, opiniowania i orzekania, doradztwo edukacyjno-zawodowe oraz zasady współpracy przedszkola, szkoły lub placówki systemu oświaty z poradnią psychologiczno- -pedagogiczną;
F.2.W12. rolę psychoedukacji, zasady udzielania porad psychologicznych, wspomagania rodziców lub opiekunów w działaniach wychowawczych oraz wspierania rozwoju dzieci i młodzieży, zasady prowadzenia warsztatów dla uczniów, nauczycieli i rodziców lub opiekunów, działania na rzecz popularyzacji wiedzy psychologicznej;
F.2.W13. znaczenie języka jako narzędzia pracy nauczyciela: problematykę pracy z uczniami z ograniczoną znajomością języka polskiego lub zaburzeniami komunikacji językowej, metody porozumiewania się w celach dydaktycznych – sztukę wykładania i zadawania pytań, sposoby zwiększania aktywności komunikacyjnej uczniów, praktyczne aspekty wystąpień publicznych – poprawność językową, etykę języka oraz etykietę korespondencji tradycyjnej i elektronicznej.
UMIEJĘTNOŚCI:
W zakresie umiejętności absolwent potrafi:
F.2.U1. diagnozować sytuacje wychowawcze;
F.2.U2. diagnozować potrzeby rozwojowe i edukacyjne uczniów, zaburzenia i trudności w uczeniu się oraz ich źródła;
F.2.U3. wspomagać dzieci lub uczniów w adaptacji do przedszkola, szkoły lub placówki systemu oświaty;
F.2.U4. wspierać uczniów w radzeniu sobie z problemami wieku dorastania;
F.2.U5. promować zdrowy styl życia uczniów oraz rozwój i zdrowie psychiczne (kształtować odporność emocjonalną, prowadzić treningi interpersonalne, radzenia sobie ze stresem i zarządzania własnymi emocjami);
F.2.U6. działać na rzecz profilaktyki uzależnień, zapobiegania zjawiskom dyskryminacji, agresji i przemocy;
F.2.U7. interweniować w sytuacjach konfliktowych (prowadzić mediację) i kryzysowych (podjąć interwencję kryzysową);
F.2.U8. wspomagać rodziców lub opiekunów i nauczycieli w działaniach wychowawczych;
F.2.U9. wspierać proces nauczania-uczenia się uczniów w oparciu o wiedzę w zakresie prawidłowości i metod efektywnego uczenia się.
KOMPETENCJE:
W zakresie kompetencji społecznych absolwent jest gotów do:
F.2.K1. nawiązywania skutecznego dialogu z uczniem, jego rodzicami lub opiekunami na temat rozwoju ucznia;
F.2.K2. popularyzacji wiedzy psychologicznej;
F.2.K3. podejmowania współpracy z różnymi podmiotami w środowisku ucznia na rzecz jego rozwoju.
Kryteria oceniania
Efekt wiedzy
metoda dydaktyczna - wykład, prezentacje multimedialne.
weryfikacja - ocena testu końcowego na podstawie lektury.
Efekt umiejętności
metoda dydaktyczna - dyskusja, projekt.
weryfikacja - hospitacja lekcji wychowawczej z psychologii.
Efekty kompetencji
metoda dydaktyczna - wykład i dyskusja
WIEDZA:
Ocena 5 (bdb):
Student bardzo dobrze zna podstawowe zagadnienia dydaktyki szkolnej. Bardzo dobrze rozumie wartości, cele oraz zasady doboru treści w procesie nauczania–uczenia się. Bardzo dobrze zna i trafnie dobiera różne metody nauczania, adekwatnie do celów wychowawczych i potrzeb uczniów. Bardzo dobrze wie, jak skonstruować poprawny merytorycznie i metodycznie konspekt lekcji wychowawczej oraz samodzielnie przeprowadza lekcję wychowawczą w sposób uporządkowany, celowy i angażujący uczniów.
Ocena 4 (db):
Student dobrze zna podstawowe zagadnienia dydaktyki szkolnej. Rozumie wartości, cele oraz podstawowe zasady doboru treści w procesie nauczania–uczenia się. Zna różne metody nauczania i potrafi je dobrać do celów lekcji wychowawczej, choć nie zawsze w pełni trafnie. Potrafi przygotować konspekt lekcji wychowawczej i przeprowadzić lekcję wychowawczą w sposób poprawny, wymagający jednak wsparcia lub korekty w zakresie metod lub organizacji pracy z uczniami.
Ocena 3 (dst):
Student w podstawowym zakresie zna zagadnienia dydaktyki szkolnej. W ograniczonym stopniu rozumie wartości, cele i dobór treści procesu nauczania–uczenia się. Zna wybrane metody nauczania, lecz ma trudności z ich adekwatnym doborem do celów lekcji wychowawczej. Przy wsparciu potrafi przygotować prosty konspekt lekcji wychowawczej i przeprowadzić lekcję wychowawczą na poziomie podstawowym, z widocznymi trudnościami w organizacji i realizacji celów.
UMIEJĘTNOŚCI:
Ocena 5 (bdb):
Student bardzo dobrze dobiera metody nauczania adekwatne do celów i treści lekcji wychowawczej. Bardzo dobrze konstruuje konspekty lekcji wychowawczych, zachowując poprawność merytoryczną i metodyczną. Bardzo dobrze przeprowadza lekcję wychowawczą z psychologii, w sposób uporządkowany, celowy i angażujący uczniów.
Ocena 4 (db):
Student dobrze dobiera metody nauczania, zasadniczo adekwatne do celów i treści lekcji wychowawczej. Dobrze konstruuje konspekty lekcji wychowawczych, z drobnymi uchybieniami metodycznymi. Dobrze przeprowadza lekcję wychowawczą z psychologii, poprawnie realizując założone cele, choć nie zawsze w pełni wykorzystując możliwości pracy z grupą.
Ocena 3 (dst):
Student w ograniczonym stopniu dobiera metody nauczania, częściowo adekwatne do celów lekcji wychowawczej. Konstruuje proste konspekty lekcji wychowawczych, wymagające wsparcia i korekty. Przeprowadza lekcję wychowawczą z psychologii na poziomie podstawowym, z trudnościami w organizacji pracy i realizacji celów.
KOMPETENCJE:
Oceniane są: zachowanie ostrożności/krytycyzmu w wyrażaniu opinii, praca w zespole, wykazanie zrozumienia i i tolerancji wobec różnorodności.
Warunki konieczne do zaliczenia ćwiczeń:
1. Liczba nieobecności nieprzekraczająca trzech (niezależnie od tego, czy są usprawiedliwione czy nie).
2. Przygotowanie i przeprowadzenie lekcji wychowawczej dla studentów w ramach zajęć (100% oceny końcowej z ćwiczeń).
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: