Antropologia kryzysu ekologicznego WF-OB-ANKS
Przedmiot poświęcony jest antropologicznym, filozoficznym i etycznym aspektom kryzysu ekologicznego. Jego celem jest zapoznanie studentów z cywilizacyjnymi uwarunkowaniami kryzysu ekologicznego oraz z humanistycznymi sposobami interpretacji relacji człowiek–środowisko. W ramach zajęć analizowane są biologiczne, estetyczne i etyczne wymiary doświadczenia kryzysu ekologicznego, a także wybrane koncepcje przezwyciężania kryzysu obecne we współczesnej filozofii środowiskowej i ekologii humanistycznej.
Celem zajęć jest rozwijanie umiejętności krytycznej analizy zjawisk środowiskowych, posługiwania się terminologią z zakresu filozofii środowiskowej oraz kształtowanie postawy odpowiedzialności za środowisko przyrodnicze.
1. Identyfikacja kryzysu ekologicznego (10 godz.)
a) semantyczna identyfikacja kryzysu ekologicznego
b) strukturalna identyfikacja kryzysu ekologicznego
c) dynamiczna identyfikacja kryzysu ekologicznego
2. Przedmiotowy wymiar obecności człowieka w zagrożonym środowisku (6 godz.)
a) biologiczny wymiar doświadczenia kryzysu ekologicznego
b) estetyczny wymiar doświadczenia kryzysu ekologicznego
c) etyczny wymiar doświadczenia kryzysu ekologicznego
3. Podmiotowy wymiar obecności człowieka w zagrożonym środowisku (6 godz.)
a) biologiczne aspekty funkcjonowania człowieka w środowisku
b) racjonalny wymiar relacji człowiek–środowisko
4. Antropologia przezwyciężania kryzysu ekologicznego (8 godz.)
a) postulat etosu przetrwania ludzkości
b) postulat symbiozy przyrody i kultury
c) wybrane filozoficzne koncepcje przezwyciężania kryzysu ekologicznego:
• fizjocentryczna zasada przetrwania Hansa Jonasa,
• antropocentryczna zasada przetrwania Ludwiga Schäfera,
• etologiczna zasada przetrwania Konrada Lorenza,
• koncepcje ekologicznej transformacji współczesnej cywilizacji.
E-Learning
Grupa przedmiotów ogólnouczenianych
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2021/22_L: | W cyklu 2019/20_L: | W cyklu 2024/25_L: | W cyklu 2026/27_L: | W cyklu 2023/24_L: | W cyklu 2025/26_L: | W cyklu 2022/23_L: |
Liczba punktów ErEs (JD)
Opis nakładu pracy studenta w ECTS
W cyklu 2025/26_L: Bezpośredni kontakt z prowadzącym:
udział w zajęciach - 30 godz., tj. 30 godz./1 ECTS
Praca własna studenta:
przygotowanie do zajęć - 20 godz.
przygotowanie do zaliczenia - 10 godz.
łącznie: 30 gdz./1 EcTS
| W cyklu 2026/27_L: Kontakt z prowadzącym:
Bezpośredni: łącznie (30 godz.) - 1 ECTS
a) udział w zajęciach
Praca własne: łącznie (30 godz.) - 1 ECTS
a) przygotowanie do zajęć - 20 godz.
b) przygotowanie do zaliczniea - 10 godz.
|
Poziom przedmiotu
Punkty ECTS
Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się
Typ przedmiotu
Wymagania wstępne
Efekty uczenia się
Wiedza: student potrafi opisywać przyrodę jako zbiór wartości poznawczych, ekonomicznych, estetycznych i edukacyjnych.
Umiejętności: użytkuje komputer w zakresie koniecznym do wyszukiwania informacji, komunikowania się, organizowania i wstępnej analizy danych, sporządzania raportów i prezentacji wyników.
Kompetencje: zna zakres posiadanej przez siebie interdyscyplinarnej wiedzy i posiadanych umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się i rozwoju zawodowego, wykazuje ostrożność i krytycyzm w przyjmowaniu informacji z literatury naukowej, internetu, a szczególnie dostępnej w masowych mediach, mających odniesienie do ochrony środowiska. Jest świadomy samoograniczenia się w gospodarce zasobami.
Kryteria oceniania
Na ocenę końcową składają się:
• kolokwium pisemne obejmujące zagadnienia omawiane podczas zajęć oraz literaturę przedmiotu – 70% oceny końcowej;
• aktywność merytoryczna podczas dyskusji problemowych – 30% oceny końcowej.
Ocena aktywności uwzględnia:
• umiejętność formułowania argumentów,
• odwoływanie się do literatury przedmiotu,
• udział w analizie problemów filozofii środowiskowej,
• kulturę wypowiedzi i dyskusji.
Dopuszczalne są dwie nieobecności nieusprawiedliwione. Przekroczenie limitu nieobecności wymaga zaliczenia wskazanego przez prowadzącego materiału w formie dodatkowej.
Warunkiem zaliczenia przedmiotu jest uzyskanie co najmniej 60% punktów z kolokwium pisemnego.
Literatura
Literatura obowiązkowa:
1) Łepko, Zbigniew. 2003. Antropologia kryzysu ekologicznego w świetle współczesnej literatury niemieckiej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe UKSW.
2) Sadowski, Ryszard F. 2022. „Ekologia integralna.” W: Filozofia społeczna, red. Stanisław Janeczek, Anna Starościc, cz. II, s. 367-394. Lublin: Wydawnictwo KUL.
3) Sadowski, Ryszard. 2016. "The Concept of Nobilis Barbarus in the Light of Contemporary Ecological Challenges." Problemy Ekorozwoju–Problems of Sustainable Development 11(1): 23-30.
4) Łepko, Zbigniew, Ryszard F. Sadowski. 2017. „Od środowiska do współśrodowiska: człowiek w poszukiwaniu swojego oίκος.” Studia Ecologiae Et Bioethicae 15(2): 5-11. https://doi.org/10.21697/seb.2017.15.2.01.
Literatura uzupełniająca:
5) Łepko, Zbigniew, Ryszard F. Sadowski. 2020. „Paradoksalne konsekwencje nowożytnego projektu panowania człowieka nad przyrodą.” W Paradoksy ekologiczne. Odpady miarą sukcesu i porażki cywilizowanej ludzkości, red. R.F. Sadowski i A. Kosieradzka-Federczyk. Warszawa: Krajowa Szkoła Administracji Publicznej.
6) Bołoz, Wojciech, Stanisław Jaromi, Zbigniew Karaczun, Zbigniew Łepko, Andrzej Papuziński i Ryszard F. Sadowski. 2016. „Ekofilozoficzne przesłanie Encykliki Laudato si’”. Studia Ecologiae Et Bioethicae 14 (4), 109-28. https://doi.org/10.21697/seb.2016.14.4.06.
7) Łepko, Zbigniew. "Ku ekofilozofii." Studia Philosophiae Christianae 30.1 (1994): 21-34.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: