KF: Platonizm z Cambridge wobec głównych nurtów filozofii wczesnonowożytnej WF-FI-12-KFPL6

FI1_W06: zna i rozumie zależności między głównymi subdyscyplinami
filozoficznymi: Student identyfikuje i wyjaśnia wzajemne powiązania problematyki metafizycznej, epistemologicznej, teologicznej i społeczno-filozoficznej w pismach platoników z Cambridge, rozpoznając np. przenikanie się wątków przyrodniczych, teoriopoznawczych i społecznych w polemice z filozofią przyrody i filozofią społeczną Hobbesa oraz w sporze o atomizm i filozofię korpuskularną.

FI1_W08: zna i rozumie główne kierunki i stanowiska współczesnej
historii filozofii wobec nurtu platoników z Cambridge; Student rozpoznaje i charakteryzuje główne stanowiska filozofii wczesnonowożytnej stanowiące tło i punkt odniesienia dla platonizmu z Cambridge: kartezjanizm i mechanicyzm, atomizm i filozofię korpuskularną, filozofię przyrody i filozofię społeczną Hobbesa oraz empiryzm Locke’a; umiejscawia platonizm z Cambridge wobec tych stanowisk jako odrębną, wewnętrznie spójną alternatywę filozoficzną.

FI1_W09: zna i rozumie historyczny charakter kształtowania się idei
filozoficznych: Student rekonstruuje historyczny rodowód idei platonizmu z Cambridge – od neoplatonizmu Plotyna przez jego renesansową recepcję u Ficina po ukształtowanie się środowiska Whichcote’an – oraz śledzi ich dalsze przekształcenia w kontekście sporów teologicznych epoki i recepcję w Oświeceniu brytyjskim, ukazując historycznie uwarunkowany, a nie systemowo zamknięty, charakter kształtowania się tych idei.

FI1_U08: potrafi wykrywać zależności między tezami badanych
pisemnych i ustnych wypowiedzi filozoficznych i konfrontować tezy pochodzące z różnych źródeł oraz precyzyjnie
formułować w mowie lub na piśmie złożone problemy filozoficzne,
stawiać tezy i krytycznie je komentować: Student samodzielnie konfrontuje tezy Kartezjusza, Gassendiego, Hobbesa i Locke’a z tezami platoników z Cambridge; wykrywa zależności logiczne i historyczne między tymi stanowiskami; precyzyjnie formułuje własne, uzasadnione stanowisko interpretacyjne wobec sporu o naturę duszy, materii i poznania oraz krytycznie komentuje argumentację obu stron.

FI1_K01: jest gotów do adekwatnej oceny zakresu posiadanej przez siebie
wiedzy i posiadanych umiejętności oraz do ciągłego
dokształcania się i rozwoju zawodowego: Student trafnie ocenia zakres własnej wiedzy o platonizmie z Cambridge i historii filozofii wczesnonowożytnej, rozpoznając granice swoich kompetencji językowych (lektura źródeł i literatury przedmiotu w języku angielskim) oraz historycznofilozoficznych; samodzielnie sięga po wskazaną literaturę uzupełniającą w celu pogłębienia rozumienia zagadnień poruszanych na zajęciach.

FI1_K03: jest gotów do samodzielnego formułowania propozycji
rozwiązania nowych problemów na podstawie ich twórczej
analizy z uwzględnieniem kontekstu sytuacyjnego: Student formułuje własne, twórcze propozycje rozwiązania spornych kwestii interpretacyjnych dotyczących pism platoników z Cambridge (np. status filozoficzny atomizmu i mechanicyzmu wobec teizmu, relacja platonizmu do eksperymentalnej filozofii przyrody), uwzględniając przy tym kontekst historyczny, teologiczny i polemiczny epoki.

FI2_K05: jest gotów do efektywnego organizowania własnej pracy i
krytycznej oceny stopnia jej zaawansowania: Student samodzielnie planuje pracę nad esejem zaliczeniowym oraz przygotowaniem wprowadzenia do wyznaczonego tematu zajęć; samodzielnie zagłębia interesujące go kwestie związane z tematyką zajęć.

Sposobami weryfikacji efektów uczenia się będą: dyskusja na zajęciach, esej zaliczeniowy na koniec kursu oraz przygotowanie krótkiego wprowadzenia na wyznaczony temat.

Esej zaliczeniowy – 40%

Ocenie podlega:
- poprawność interpretacji tekstów źródłowych platoników z Cambridge oraz autorów głównych nurtów filozofii wczesnonowożytnej (Kartezjusza, Hobbesa, Locke’a);
- umiejętność zestawienia i skonfrontowania stanowiska platoników z Cambridge z wybranym nurtem filozofii wczesnonowożytnej;
- umiejętność odniesienia się i komentowania literatury przedmiotu;
- krytyczna analiza omawianych koncepcji;
- poprawność i precyzja języka, np. właściwe stosowanie pojęć filozoficznych;
- spójność i struktura pracy;
- poprawność używania aparatury naukowej (przypisy, bibliografia).

Wprowadzenie do zajęć – 10%
Ocenie podlega:
- zrozumienie i poprawne przedstawienie opracowywanego zagadnienia;
- umiejętność syntezy materiału;
- logiczność wywodu, używanych argumentów;
- poprawność posługiwania się filozoficzną terminologią;

Aktywność na zajęciach – 50%
Ocenie podlega:
- znajomość omawianego tekstu (przygotowanie się do zajęć);
- umiejętność uzasadniania swojej interpretacji;
- umiejętność dyskutowania na temat omawianych zagadnień z prowadzącym i studentami (odnoszenie się do wypowiedzi innych, kontrowanie argumentów, skłonność do rewizji własnych przekonań pod wpływem argumentów);

Frekwencja:
- dopuszczalne są maksymalnie dwie nieusprawiedliwione nieobecności.

Skala ocen:
Na ocenę dostateczną student:
- charakteryzuje podstawowe pojęcia i stanowiska omawiane na zajęciach (np. główni autorzy, podstawowe idee neoplatonizmu, kartezjanizmu, mechanicyzmu i empiryzmu);
- w ograniczonym stopniu interpretuje teksty filozoficzne (z pomocą prowadzącego);
- rekonstruuje proste argumenty bez osadzenia ich w szerszym sporze filozoficznym epoki;
- sporadycznie udziela się w dyskusjach na zajęciach;
- używa poprawnie niektórych pojęć i terminów filozoficznych z omawianej tradycji;

Na ocenę dobrą student:
- wyjaśnia i porządkuje główne pojęcia oraz stanowiska filozoficzne omawiane na zajęciach, krótko przedstawia większość myślicieli omawianych na zajęciach;
- samodzielnie interpretuje teksty filozoficzne na poziomie podstawowym, wyszukując w nich najistotniejsze idee;
- rekonstruuje argumenty i osadza je w kontekście sporu platoników z kartezjanizmem, mechanicyzmem i empiryzmem;
- porównuje stanowiska filozoficzne, wskazując ich podstawowe podobieństwa i różnice;
- aktywnie uczestniczy w dyskusjach;
- używa poprawnie większość pojawiających się na zajęciach terminów filozoficznych;

Na ocenę bardzo dobrą student:
- dogłębnie analizuje i krytycznie ocenia stanowiska filozoficzne omawiane na zajęciach;
- samodzielnie i trafnie interpretuje omawiane teksty źródłowe, uwzględniając ich osadzenie polemiczne i historyczne;
- rekonstruuje i ocenia złożone argumentacje platoników z Cambridge wobec kartezjanizmu, mechanicyzmu i empiryzmu, uwzględniając różne strategie argumentacyjne;
- konstruuje własne, spójne i dobrze uzasadnione zestawienia stanowisk filozoficznych, wskazując ich zbieżności, różnice oraz zależności historyczne;
- aktywnie uczestniczy w dyskusji, rozwijając własne argumenty oraz odnosząc się merytorycznie do wypowiedzi innych uczestników seminarium;
- z precyzją i swobodą posługuje się zaawansowaną terminologią filozoficzną.

Na ocenę niedostateczną student:
- nie spełnia wymogów określonych dla oceny dostatecznej.

Lektura obowiązkowa:

Ernst Cassirer, The Platonic Renaissance in England, przeł. James P. Pettegrove. Edinburgh–London: Thomas Nelson and Sons, 1953, przekł. z: Die platonische Renaissance in England und die Schule von Cambridge. Leipzig–Berlin: B. G. Teubner, 1932 (wybrane fragmenty).

Literatura źródłowa (fragmenty):

Glanvill Joseph. 1662. Lux Orientalis, or, An Enquiry into the Opinion of the Eastern Sages Concerning the Praeexistence of Souls being a Key to unlock the Grand Mysteries of Providence. London: [s.n.].

Hobbes Thomas. 1956. Elementy filozofii, t. 1-2, przeł. C. Znamierowski. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Locke John. 1955. Rozważania dotyczące rozumu ludzkiego, tłum. B. J. Gawecki. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Literatura uzupełniająca:

Coplestone Frederick. 1997. Historia Filozofii, tom 5: Od Hobbesa do Hume’a, tłum. J. Pasek. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX.

Douglas Jesseph. 2005. „Mechanism, Scepticism, and Witchcraft: More and Glanvill on the Failures of the Cartesian Philosophy". W: Receptions of Descartes: Cartesianism and Anti-Cartesianism in Early Modern Europe, red. T. M. Schmaltz. London–New York: Routledge.

Gerson Lloyd P. 2005. „What Is Platonism?”. Journal of the History of Philosophy 43: 253–276.

Guy Nathan. 2019. „Giving Locke Some Latitude: Locke’s Theological Influences from Great Tew to the Cambridge Platonists”. W: Revisioning Cambridge Platonism: Sources and Legacy, red. Douglas Hedley, David Leech, 133–157. Cham: Springer.

Hall A. Rupert. 1996. Henry More and the Scientific Revolution. Cambridge: Cambridge University Press.

Hengstermann Christian. 2017. „Pre-existence and Universal Salvation – the Origenian Renaissance in Early Modern Cambridge”. British Journal for the History of Philosophy 25: 971–989.

Hutton Sarah. 2015. British Philosophy in the Seventeenth Century. Oxford: Oxford University Press (The Oxford History of Philosophy).

Kucharski Dariusz. 2020. Racjonalność wiary w ujęciu Henry’ego More’a. Między teologią kalwińską a platonizmem z Cambridge. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe UKSW.

Muirhead John H. 2016. The Platonic Tradition in Anglo-Saxon Philosophy: Studies in the History of Idealism in England and America. London: George Allen & Unwin. Reprint: Abingdon: Routledge.

Scott Dominic. 1990. “Platonic Recollection and Cambridge Platonism” Hermathena, No. 149: 73-97.

Tulloch John. 1872–1874. Rational Theology and Christian Philosophy in England in the Seventeenth Century. 2 t. Edinburgh–London: William Blackwood and Sons.

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

• Strona przedmiotu WF-FI-12-KFPL6 w USOSweb